مائدہ سۈرىسى — ئايەت 4

1. ئايەتتىكى ئاساسلىق سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• الطَّيِّبَاتُ: پاكىز، ھالال بولغان نەرسىلەر، يەنى شەرىئەت رۇخسەت قىلغان يېمەكلىكلەر.
• الْجَوَارِحِ: يىرتقۇچ ھايۋانلار ۋە قۇشلار، مەسىلەن ئىت، قاپلان، بۈركۈت قاتارلىق ئوۋ ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان ھايۋانلار.
• مُكَلِّبِينَ: ئوۋ ئىتىنى تەربىيە قىلغۇچىلار، يەنى ئوۋ ھايۋانلىرىنى ئوۋغا ئۆگەتكۈچىلەر.
• أَمْسَكْنَ عَلَيْكُمْ: ئۇلار سىلەر ئۈچۈن تۇتۇپ قالغان ئوۋ.
• سَرِيعُ الْحِسَابِ: تېز ھېساب ئالغۇچى، يەنى ئاللاھ تائالا ھەر بىر ئەمەلنى تېز سۈرئەتتە ھېساب قىلىدۇ.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى پەيغەمبەر! ساھابىلىرىڭ سەندىن: «بىزگە نېمىلەر ھالال قىلىندى؟» دەپ سورايدۇ. ئۇلارغا ئېيتقىنكى، ئاللاھ سىلەرگە پاكىز ۋە ھالال بولغان يېمەكلىكلەرنى ھالال قىلدى. شۇنداقلا، ئاللاھ سىلەرگە ئۆگەتكەن بىلىم بويىچە ئوۋ ئۈچۈن تەربىيەلىگەن يىرتقۇچ ھايۋانلار ۋە قۇشلارنىڭ ئوۋلىغان نەرسىلىرىنىمۇ ھالال قىلدى. ئۇلارنى ئوۋ ئۈچۈن شۇنداق تەربىيە قىلىڭلاركى، بۇيرۇق بەرسە بويسۇنىدىغان، چەكلىسە توختايدىغان بولسۇن. ئۇلار سىلەر ئۈچۈن تۇتۇپ قالغان ئوۋنى يەڭلار، گەرچە ئۇ ئوۋنى ئۆلتۈرگەن بولسىمۇ. ئوۋ ھايۋىنىڭىزنى ئوۋغا ئەۋەتكەندە ئاللاھنىڭ ئىسمىنى ئەسكەرتىڭلار. ئاللاھنىڭ بۇيرۇقلىرىنى ئورۇنداش ۋە چەكلىمىلىرىدىن يېنىش ئارقىلىق ئاللاھتىن قورقۇڭلار. شەكسىزكى، ئاللاھ ھەر بىر ئەمەلنى تېز ھېساب ئالغۇچىدۇر.

1. بۇ ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئاللاھ تائالا بەندىلىرىگە پاكىز ۋە ھالال نەرسىلەرنى رۇخسەت قىلغان، بۇ ئاللاھنىڭ مەرھەمىتى ۋە ئاسانلىقىنى كۆرسىتىدۇ.
• ئىسلام دىنى ئىلمىي ۋە ئەمەلىي تەربىيەگە ئەھمىيەت بېرىدۇ، ھەتتا ھايۋانلارنى تەربىيە قىلىشمۇ ئىبادەت ۋە ھالاللىقنىڭ بىر قىسمى سۈپىتىدە قارىلىدۇ.
• ئاللاھنىڭ ئىسمىنى ئەسكەرتىش ھەر قانداق ئىشتا، بولۇپمۇ يېمەك-ئىچمەكتە مۇھىم بولۇپ، بۇ ئاللاھقا بولغان تەقۋالىقنى ۋە شۈكرىنى ئىپادىلەيدۇ.
• ئاللاھنىڭ ھېسابى تېز ۋە ئادىل، شۇڭا ھەر بىر مۇسۇلمان ئۆز ئەمەلىگە دىققەت قىلىشى كېرەك.
• بۇ ئايەت ئىسلامنىڭ ھاياتنىڭ ھەر قايسى جەھەتلىرىگە، ھەتتا كۈندىلىك تۇرمۇشقا بولغان يېتەكچىلىكىنى ۋە ئاسانلىقىنى نامايان قىلىدۇ، بۇ ئىسلامنى قوبۇل قىلىشنى ۋە ئۇنىڭغا ئەمەل قىلىشنى قولايلاشتۇرىدۇ.