سوره مائده — آیه 4

معانی کلمات:

• الجوارح: حیوانات و پرندگان شکاری که صید میکنند، مانند سگ، پلنگ، باز و عقاب.
• مکلّبین: تعلیمدادهندگان حیوانات شکاری (کسانی که این حیوانات را برای شکار تربیت میکنند).
• تُعلّمونهنّ: شما این حیوانات را تربیت و آموزش میدهید.
• أمسکن علیکم: حیوان شکاری صید را برای شما نگه داشته و آن را نخورده باشد.

تفسیر آیه:

ای پیامبر، یارانت از تو میپرسند: چه چیزهایی برای آنان حلال شده است؟ به آنان پاسخ بده: تمام چیزهای پاکیزه و حلال برای شما حلال گردیده است. همچنین صید حیوانات شکاری که شما آنها را تربیت کردهاید و آموزش دادهاید، حلال است؛ چه این حیوانات از سگان شکاری باشند، چه از پرندگان شکاری مانند باز و عقاب. شما این حیوانات را بر اساس دانشی که خداوند به شما آموخته است، تربیت میکنید تا برایتان شکار کنند. پس از صیدی که این حیوانات برای شما گرفته و نگه داشتهاند، بخورید، حتی اگر خودشان آن را کشته باشند، به شرط آنکه هنگام فرستادن حیوان برای شکار، نام خدا را برده باشید (بسمالله گفته باشید). و از خداوند پروا کنید و در آنچه فرمان داده و نهی کرده است، مطیع باشید. همانا خداوند در حسابرسی اعمال بندگان، سریع است و هیچچیز از او پنهان نمیماند.

فواید و پیامهای آیه:

1. اسلام دین آسانی است و خداوند برای بندگانش چیزهای پاکیزه و مفید را حلال کرده و از پلیدیها نهی نموده است.
2. آموزش و تربیت حیوانات برای بهرهگیری مشروع، در اسلام ارزش دارد و نشانهی کرامت انسان است که خداوند به او دانش و توانایی تسخیر طبیعت را عطا کرده است.
3. ذکر نام خدا در آغاز هر کار، موجب برکت و مشروعیت آن عمل میشود و یادآور این است که همهچیز از اوست.
4. تقوا و پرهیزگاری در تمام امور زندگی، از جمله خوردن و آشامیدن، لازم است و مؤمن باید مراقب باشد که از راه حلال و پاکیزه روزی خود را تأمین کند.
5. خداوند بر همهچیز آگاه است و حسابرسی او سریع و دقیق است؛ پس انسان باید در تمام اعمال خود مراقب باشد و از نافرمانی او بپرهیزد.