Bəqərə surəsi — Ayə 196

Bəqərə surəsi, 196-cı ayə

Bəzi kəlmələrin izahı:

• أُحْصِرْتُمْ (ühsirtüm): Həcc və ya ümrəni tamamlamağa mane olundunuz — xəstəlik, düşmən və ya buna bənzər bir səbəb üzündən.
• الْهَدْي (əl-hədy): Hərəmə (Məkkəyə) Allaha yaxınlıq məqsədilə göndərilən qurbanlıq heyvan — dəvə, inək və ya qoyun.
• مَحِلَّهُ (məhilləhu): Onun kəsiləcəyi yer və vaxt.
• نُسُك (nüsük): Qurban kəsilən bir qoyun.
• تَمَتَّعَ (təməttə'a): Ümrədən sonra ihramdan çıxıb, həccə qədər adi həyatı yaşamaq — yəni ümrə ilə həcci arasında fasilə verib hər ikisini ayrı-ayrı ihramlarla yerinə yetirmək.
• حَاضِرِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ (hadiril-məscidil-həram): Məscidül-Həram ərazisində və ya ona yaxın yerdə yaşayanlar.

Ayənin təfsiri:

Allah-Təala buyurur ki, həcc və ümrə ibadətlərini yalnız Onun rizası üçün, tam şəkildə, bütün əməl və şərtlərinə riayət edərək yerinə yetirin. Bu ibadətləri yarımçıq qoymayın, onları Allaha ixlasla edin.

Əgər ihrama girdikdən sonra xəstəlik, düşmən və ya buna bənzər bir maneə üzündən Beytullaha çatmağa imkan tapmasanız, o zaman gücünüz çatan qurbanlıq heyvandan — dəvə, inək və ya qoyundan kəsin ki, ihramdan çıxa biləsiniz. Başınızı qurbanlıq heyvan öz kəsiləcəyi yerə çatana qədər qırxmayın. Əgər mane olan şəxs Hərəmə çata bilmirsə, qurbanını mane olduğu yerdə kəsir; mane olmayan şəxs isə qurbanını Hərəmdə, Qurban bayramı günü və ondan sonrakı təşriq günlərində kəsir.

Sizdən kim xəstə olubsa və ya başında qaşınma, bit kimi bir əziyyət olduğu üçün saçını qırxmağa ehtiyac duyubsa, qırxa bilər — günahı yoxdur. Lakin bunun əvəzində fidyə verməlidir: ya üç gün oruc tutmaq, ya altı kasıba yemək vermək, ya da bir qoyun kəsmək. Bu, Allahın qullarına göstərdiyi asanlıq və mərhəmətdir.

Əgər qorxu və xəstəlikdən əmin-aman olduqdan sonra ümrə ilə həcci arasında fasilə verərək təməttö həcci edirsinizsə — yəni ümrədən sonra ihramdan çıxıb, həcc vaxtına qədər adi həyat sürürsünüzsə — o zaman gücünüz çatan qurbanlıq heyvan kəsməlisiniz. Kim qurbanlıq heyvan tapmazsa və ya onu almağa gücü çatmazsa, həcc əsnasında üç gün, evinə qayıtdıqdan sonra isə yeddi gün oruc tutmalıdır ki, cəmi on gün tamam olsun. Bu on gün oruc, qurban kəsməyə gücü çatmayanlar üçün bir asanlıqdır.

Bu hökm — yəni təməttö həccində qurban kəsmək və ya oruc tutmaq — yalnız Məscidül-Həram ərazisində yaşamayanlar üçündür. Məkkə əhalisi və Hərəm ətrafında yaşayanlar üçün təməttö həcci yoxdur, onlar bu hökmə daxil deyillər.

Allahdan qorxun, Onun əmrlərinə tabe olun, qadağanlarından çəkinin və bilin ki, Allah günahkarlara qarşı şiddətli cəza verəndir. Bu ayə bizə göstərir ki, İslam dini asanlıq və mərhəmət dinidir — Allah qullarına çətinlik deyil, rahatlıq diləyir. Həcc və ümrə kimi müqəddəs ibadətlərə səmimi qəlbdən yanaşan hər kəsə Allah böyük mükafat vəd etmişdir. Gəlin bu mübarək çağırışa qulaq asaq və ibadətlərimizi ixlasla, tam şəkildə yerinə yetirək.