بقرہ سۈرىسى — ئايەت 246

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج بولغان سۆزلەر:

• الْمَلَإِ: قەۋمنىڭ ئەشرەپلىرى، چوڭلىرى ۋە ئاقسۆڭەكلىرى.
• عَسَيْتُمْ: «شۇنداق بولۇشى مۇمكىن» دېگەن مەنىدە، بۇ يەردە ئۇلارنىڭ قىلماسلىق ئېھتىماللىقىنى كۆرسىتىدۇ.
• تَوَلَّوْا: يۈز ئۆرۈدىلار، ئىنكار قىلدىلار، چېكىندىلەر.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى پەيغەمبەر! سىز مۇسا ئەلەيھىسسالامدىن كېيىنكى بەنى ئىسرائىلنىڭ ئەشرەپلىرى ۋە چوڭلىرىنىڭ ۋەقەسىنى بىلمەمسىز؟ ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ بىر پەيغەمبىرىگە: «بىزگە بىر پادىشاھ تەيىنلەپ بەر، ئۇنىڭ باشچىلىقىدا ئاللاھنىڭ يولىدا جىھاد قىلايلى» دېدى. ئۇ پەيغەمبەر ئۇلارغا: «ئەگەر سىلەرگە ئۇرۇش پەرز قىلىنسا، سىلەر ئۇرۇش قىلماي، يۈز ئۆرۈپ قاچىسىلەر، شۇنداق ئەمەسمۇ؟» دېدى. ئۇلار بۇ گۇماننى رەت قىلىپ: «بىزگە نېمە بولۇپ ئاللاھنىڭ يولىدا ئۇرۇش قىلمايمىز؟ ھالبۇكى دۈشمەنلىرىمىز بىزنى يۇرتلىرىمىزدىن قوغلاپ چىقاردى، بالىلىرىمىزنى ئەسىر ئالدى» دېدى. ئۇلار ئۆز يۇرتلىرىنى قايتۇرۇۋېلىش ۋە ئەسىردىكى بالىلىرىنى قۇتقۇزۇش ئۈچۈن ئۇرۇش قىلىشنى ئويلايدىغانلىقلىرىنى ئېيتتى. ئەمما ئاللاھ ئۇلارغا ئۇرۇشنى پەرز قىلغاندا، ئۇلارنىڭ ئازغىنىسىدىن باشقىسى ۋەدىسىدە تۇرماي، ئۇرۇشتىن يۈز ئۆرۈپ قاچتى. ئاللاھ زالىملارنىڭ ھالىنى ئوبدان بىلگۈچىدۇر ۋە ئۇلارغا لايىق جازاسىنى بېرىدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئىمان ۋە ۋەدە پەقەت تىلدا ئېيتىش بىلەنلا بولمايدۇ، بەلكى ئەمەلىيەتتە سىنالغاندا سادىق بولۇش كېرەك. ئاللاھ تائالا بىزنى ۋەدىسىدە تۇرىدىغان، ئاللاھنىڭ يولىدا جىھاد قىلىشقا تەييار بولغان سادىق بەندىلىرىدىن قىلسۇن. ئەگەر بىز ئاللاھنىڭ بۇيرۇقلىرىغا ئەمەل قىلساق، ئاللاھ بىزگە غەلىبە ۋە ياردەم بېرىدۇ. ئاللاھ زالىملارنى ھەرگىز ياخشى كۆرمەيدۇ ۋە ئۇلارنىڭ قىلمىشلىرىنى بىلىپ تۇرىدۇ.