Soera An-Naml — Vers 40

Woorden die uitleg nodig hebben:

• "Het Boek" (الكتاب): verwijst naar de Al-Lawh Al-Mahfoez (de Bewaarde Tafel), waarin alles is vastgelegd.
• "Het terugkeren van jouw oogopslag" (أَن يَرْتَدَّ إِلَيْكَ طَرْفُكَ): het knipperen van het oog, of het heen en weer bewegen van de oogleden wanneer men naar iets kijkt.
• "De Grote Naam van Allah" (اسم الله الأعظم): een van de grootste namen van Allah, die wanneer men Hem daarmee aanroept, Hij verhoort.

Uitleg van de vers:

Toen de djinns en mensen aan Soeleiman (vrede zij met hem) vroegen wie de troon van de koningin van Sheba (Bilqis) kon brengen voordat zij zich aan hem zou onderwerpen, zei een rechtschapen en geleerd man die kennis had uit het Boek – en volgens de overlevering was dit Asif ibn Barkhiya, een neef van Soeleiman die kennis had van de Grote Naam van Allah –: "Ik zal hem bij jou brengen voordat jouw oogopslag naar jou terugkeert." Dat wil zeggen: in de tijd dat je oog knippert. Hij vroeg toestemming aan Soeleiman, riep Allah aan met Zijn Grote Naam, en zie, de troon stond plotseling voor hen.

Toen Soeleiman de troon voor zich zag staan, vast en stabiel, besefte hij dat dit een grote zegen was. Hij zei niet trots of zelfingenomen: "Ik heb dit gedaan", maar hij erkende nederig: "Dit is van de gunst van mijn Heer." Hij begreep dat Allah hem hiermee op de proef stelde: zou hij dankbaar zijn voor deze overvloedige gunst, of zou hij ondankbaar zijn? Zou hij erkennen dat alle macht en kennis van Allah komen, of zou hij zich verbeelden dat hij dit zelf had bereikt?

Daarna gaf Soeleiman een tijdloze les die voor iedere gelovige geldt: wie Allah dankt voor Zijn gunsten, die doet dat in zijn eigen voordeel. Dankbaarheid is namelijk een middel om de gunsten die je hebt te behouden en om nieuwe gunsten aan te trekken. Het is een sleutel tot meer zegeningen. En wie ondankbaar is en de gunsten van Allah ontkent of negeert, die schaadt daarmee alleen zichzelf. Want Allah is de Rijkste, Hij heeft de dank van Zijn dienaren niet nodig. Hij is de Meest Edele, Die zelfs degenen die ondankbaar zijn in dit leven nog steeds voorziet van Zijn gunsten, maar op de Dag des Oordeels zal Hij hen oordelen en vergelden naar hun daden.

Een boodschap voor het hart:

Deze vers leert ons een prachtige les over nederigheid en dankbaarheid. Kijk naar Soeleiman – een profeet met ongekende macht over djinns, mensen, wind en dieren – en toch zei hij toen hij een wonder zag gebeuren: "Dit is van de gunst van mijn Heer." Hij schreef het succes niet aan zichzelf toe, maar aan Allah.

Dit is de houding van de ware gelovige: wanneer Allah hem een gunst schenkt – of het nu kennis is, rijkdom, gezondheid, of een geslaagd project – zegt hij: "Dit is van de gunst van mijn Heer." Hij gebruikt die gunst om dichter bij Allah te komen, niet om hoogmoedig te worden.

En weet dat dankbaarheid niet alleen met de tong is, maar met het hart (erkenning), met de tong (lofprijzing) en met de ledematen (gehoorzaamheid aan Allah). Wie dit doet, opent de deuren van overvloed, want Allah zegt in de Koran: "Als jullie dankbaar zijn, zal Ik jullie zeker nog meer geven." (Ibrahim: 7)

Laten we dus van dit moment gebruik maken om Allah te danken voor al Zijn zichtbare en onzichtbare gunsten, en laten we ons hart reinigen van hoogmoed en zelfingenomenheid. Want Allah is de Ene Die geeft, en Hij is de Ene Die neemt. En Hij is de Meest Edele, Die blijft geven, zelfs aan degenen die Hem niet danken – maar de gelovige die dankt, plukt daarvan de vruchten in dit leven en in het Hiernamaals.