Ali-İmran surəsi — Ayə 191

Kəlmələrin mənaları:

• Qiyamən – ayaq üstə ikən.
• Quudən – oturarkən.
• Əla cünubihim – yanları üstə uzanarkən (yəni bütün hallarda).
• Yətəfəkkərun – düşünür, ibrət götürürlər.
• Batilən – boş yerə, əbəs, hikmətsiz.
• Sübhanəkə – Səni hər cür nöqsandan uzaq tuturuq, pak bilirik.
• Fəqina – bizi qoru, xilas et.

Təfsir:

Bu ayə, Allahı daim yad edən və Onun qüdrətini düşünən kamil möminlərin xüsusiyyətlərini bəyan edir. Onlar elə insanlardır ki, Allahı heç bir halda unutmurlar – nə ayaq üstə olanda, nə oturanda, nə də yan üstə uzananda. Onların qəlbi hər an Allahın zikri ilə diridir, dili isə Onun adını təsbih edir. Bu, o deməkdir ki, mömin üçün elə bir an yoxdur ki, o, Rəbbini xatırlamasın – istər işdə, istər evdə, istər səfərdə, istər rahatlıqda.

Sonra isə onların ən böyük xüsusiyyəti – göylərin və yerin yaradılışı haqqında dərindən düşünmələridir. Onlar bu kainata heyranlıqla baxır, ulduzların, dağların, dənizlərin, canlıların və bütün varlığın yaradılışındakı mükəmməlliyi seyr edirlər. Bu düşüncə onları hikmətə, dərkə və imana çatdırır. Onlar görürlər ki, bu qədər gözəl, nizamlı və məqsədli yaradılış əbəs ola bilməz. Buna görə də onlar dil açıb deyirlər: "Ey Rəbbimiz! Sən bunları batil, boş yerə yaratmamısan. Sən hər cür nöqsandan, əbəs iş görməkdən uzaqsan, pak və müqəddəssən. Bizi Cəhənnəm odunun əzabından qoru!"

Bu ayə bizə öyrədir ki, iman yalnız dildə deyil, qəlbdə və əməldə olmalıdır. Allahı zikr etmək və Onun yaradılışını düşünmək insanı günahlardan çəkindirir, qəlbinə nur və hüzur gətirir. Hər bir mömin bu ayədən ibrət almalıdır: gecə-gündüz, hər halda Allahı xatırlamalı, kainatdakı gözəlliklərə baxıb Rəbbinin qüdrətini dərk etməli və Ona dua edərək Cəhənnəm əzabından qorunmağını istəməlidir. Çünki bu düşüncə və zikr insanı doğru yola aparan ən gözəl vasitədir. Allah bizləri də bu ayədə təriflənən möminlərdən etsin, bizi Öz əzabından qorusun və Cənnətinə layiq görsün. Amin!