Vaqiə surəsi — Ayə 96

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• فَسَبِّحْ (fəsəbbih): "Sübhənallah" demək, yəni Allahı hər cür nöqsandan, eyibdən və Ona layiq olmayan sifətlərdən təmiz tutmaq, pak bilmək.
• بِاسْمِ (bismi): "Adı ilə" — yəni Allahın adını zikr edərək, Onun adını uca tutaraq.
• رَبِّكَ (rəbbikə): "Sənin Rəbbin" — səni yaradan, bəsləyən, tərbiyə edən və sənə sahib çıxan Allah.
• الْعَظِيمِ (əl-əzim): "Çox böyük, uca, əzəmətli" — əzəmət və böyüklükdə heç kəs Ona bərabər ola bilməyən.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala Öz Peyğəmbərinə (sallallahu aleyhi və səlləm) və onun vasitəsilə bütün möminlərə buyurur: "Sənin Rəbbinin adını təmiz tut, Onu hər cür nöqsandan uzaq bil və Onun əzəmətini dilinlə, qəlbinlə və əməllərinlə uca tut."

Bu əmr, əslində, qiyamət gününün, haqq-hesabın və Allahın vəd etdiyi hər şeyin şübhəsiz haqq olduğunu bildirən xəbərin ardınca gəlir. Yəni: haqqa yönəl, batildən üz çevir. Küfr edənlərin sözlərinə, dünyanın keçici şıltaqlıqlarına aldanıb qalma; qəlbini axirətə, Allaha ibadətə və Ona yalvarıb-yaxarmağa yönəlt. Rəbbinin adını zikr etmək, Onu pak və müqəddəs bilmək — bütün bu işlər səni həm dünyada, həm də axirətdə ucaldacaq.

Allahın adını təmiz tutmaq o deməkdir ki, sən Onu hər hansı bir eyib, zəiflik, naqislik və ya yaradılmışlara bənzər bir sifətlə yad etməzsən. Onun adı ən uca, ən müqəddəs və ən əzəmətli addır. Onu zikr etdikcə qəlbin rahatlıq tapır, ruhun qüvvətlənir, imanın artır.

Bu ayə həm də bizə öyrədir ki, kim Allahı böyük bilərək Onun adını uca tutsa, Allah da onu ucaldar. Kim Rəbbinə sığınıb Onu təmiz tutsa, qəlbi dünya qayğılarından azad olar, axirətə yönələr və əsl səadətə qovuşar. Elə buna görə də bu qısa ayə, əslində, bütün həyatımıza istiqamət verən böyük bir dəvətdir: Rəbbini tanı, Onu uca tut, Onun adı ilə yaşa və Ona tərəf qayıt.

3) Dəvət və nəsihət:

Ey insan! Bu ayə sənə elə bir xəzinə bağışlayır ki, onu zikr etdikcə qəlbindəki qaranlıqlar dağılar, ürəyin nurla dolar. Allahın adı ən gözəl ad, ən şirin söz, ən güclü sığınacaqdır. Onu təmiz tut, Onu sev, Ona yönəl. Çünki sənin Rəbbin çox böyükdür, əzəmətlidir və yalnız Ona sığınmaq insanı əsl şərəfə, əsl rahatlığa və əbədi xoşbəxtliyə aparır. Gəl, bu ayənin işığında Rəbbini zikr et, Onu uca bil və Onun adı ilə həyatını bərəkətli et.