انفال سۈرىسى — ئايەت 16

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج بولغان سۆزلەر:

• «يُوَلِّهِمْ دُبُرَهُ»: ئۇلارغا ئارقىسىنى قىلىپ قېچىش، يەنى دۈشمەندىن قېچىش.
• «مُتَحَرِّفًا لِّقِتَالٍ»: ئۇرۇش ئۈچۈن بۇرۇلۇش، يەنى قېچقاندەك كۆرۈنۈپ، ئاندىن قايتا ھۇجۇم قىلىش ئۈچۈن مايىل بولۇش.
• «مُتَحَيِّزًا إِلَىٰ فِئَةٍ»: بىر جامائەتكە قوشۇلۇش، يەنى ئۇرۇشقا قايتىش ئۈچۈن مۇسۇلمان جامائەتلىرىنىڭ بىرىگە قوشۇلۇش.
• «بَاءَ»: قايتتى، يەنى ئۆزىگە ئېلىپ كەلدى.
• «مَأْوَاهُ»: ئۇنىڭ بارىدىغان جايى، تۇرىدىغان جايى.
• «الْمَصِيرُ»: ئاخىرقى بارىدىغان جاي، ئاقىۋەت.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئەي مۇئمىنلەر! ئۇرۇش مەيدانىدا دۈشمەنگە ئارقا قىلىپ قېچىش ھەرگىز مۇمكىن ئەمەس. كىمكى شۇ كۈندە دۈشمەندىن قېچىپ ئارقىسىنى قىلسا، پەقەت ئىككى ھالەت بۇنىڭدىن مۇستەسنا: بىرىنچىسى، ئۇرۇش ھىيلە-مىكىر قىلىش ئۈچۈن بۇرۇلۇش، يەنى قېچقاندەك كۆرۈنۈپ، دۈشمەننى ئالداپ، ئاندىن قايتا ھۇجۇم قىلىش؛ ئىككىنچىسى، ئۇرۇشقا قايتىش ئۈچۈن باشقا بىر مۇسۇلمان جامائەتكە قوشۇلۇش. كىمكى بۇ ئىككى ھالەتتىن باشقا سەۋەب بىلەن قېچىپ كەتسە، ئۇ ئاللاھنىڭ غەزىپىگە ئۇچراپ قايتىدۇ، ئۇنىڭ بارىدىغان جايى جەھەننەم بولىدۇ. جەھەننەم نېمىدېگەن يامان ئاقىۋەت! بۇ ھۆكۈم دۈشمەن سانى مۇسۇلمانلارنىڭ ئىككى ھەسسىسىدىن ئېشىپ كەتمىگەن ھالەتتە ئىجرا بولىدۇ. ئاللاھ تائالا كېيىنكى ئايەتتە بۇ يۈكنى يېنىكلىتىپ: «ھازىر ئاللاھ سىلەرگە يېنىكلىك بەردى» دېگەن.

ئەي مۇسۇلمان قېرىنداشلار! بۇ ئايەت بىزگە ئۇرۇش مەيدانىدا چىداملىق بولۇشنى، ئاللاھنىڭ ياردىمىگە تايىنىشنى ئۆگىتىدۇ. ئاللاھ تائالا مۇئمىنلەرنى قىيىنچىلىق ۋاقتىدا قورقۇپ قېچىشتىن ئاگاھلاندۇرىدۇ. ئەگەر بىز ئاللاھقا ئىشەنسەك، ئۇ بىزگە ياردەم بېرىدۇ. ئاللاھنىڭ غەزىپىدىن قورقۇش، جەھەننەمدىن ساقلىنىش ھەر بىر مۇسۇلماننىڭ ۋەزىپىسىدۇر. ئاللاھ بىزنى ئۆزىنىڭ رەھمىتى ۋە مەغپىرىتى بىلەن سىيلاپ، جەھەننەمدىن ساقلىسۇن. ئامىن.