Сураи Гафир — Оят 4

1. Маънои калимаҳои душворфаҳм:

— «Юҷодилу»: ҷанҷол мекунанд, баҳс мекунанд, эътироз мебардоранд.

— «Оёти Аллоҳ»: оятҳо ва нишонаҳои Аллоҳ, ки ягонагии Ӯ ва ростӣ будани паёмбаронашро нишон медиҳанд.

— «Фало яғрурка»: пас туро фиреб надиҳад, туро ба хато наандозад.

— «Тақаллубуҳум»: гардиш ва рафтуомади онҳо, сайругашти онҳо дар шаҳрҳо ва кишварҳо барои тиҷорат ва касб.

— «Фил-билод»: дар шаҳрҳо ва сарзаминҳо.

1. Тафсири оят:

Дар оятҳои Аллоҳ ва далелҳои равшани Ӯ бар ягонагӣ ва ростӣ будани паёмбарон касе ҷанҷол намекунад ва баҳс намекунад, магар онҳое ки ба Аллоҳ кофир шудаанд ва ҳақро инкор кардаанд. Ин гуна одамон ба сабаби фасоди ақл ва дили худ ба ҷои таслим шудан ба ҳақ, ба муқобили он меистанд ва кӯшиш мекунанд, ки оятҳои Аллоҳро бо суханони ботил рад кунанд. Онҳо гоҳ мегӯянд, ки ин ҷодуст, гоҳ мегӯянд, ки суханони коҳин аст, гоҳ мегӯянд, ки афсонаҳои пешиниён аст ва гоҳ мегӯянд, ки инро башар ба ӯ таълим медиҳад. Аммо ҷанҷол кардан дар оятҳои Аллоҳ барои кушодани гиреҳҳои он, баровардани ҳақоиқи он ва тақвият додани ҳақ аз бузургтарин тоатҳост.

Пас эй паёмбар, набояд гардишу рафтуомади онҳо дар шаҳрҳо ва фарохии рӯзӣ ва неъматҳои дунё туро фиреб диҳад ва ба хато андозад. Онҳо агар дар дунё аз зебу зинат ва неъматҳо баҳраманд шаванд ҳам, дар охират азоб хоҳанд дид. Ба онҳо муҳлат додани Аллоҳ аз рӯи ҳикмат аст, на аз рӯи ғафлат; ин муҳлат барои онҳо даъвати тадриҷӣ ва фиреби пинҳонӣ аст, то онҳо бештар дар гуноҳ фурӯ раванд ва сазовори азоби сахт гарданд. Пас набояд ғами онҳо туро хӯрад ва набояд шукуҳи зоҳирии онҳо туро ба ташвиш андозад.

1. Фоидаҳои оят:

— Ояти карима моро меомӯзад, ки ҳақро бо далел ва хирад пазироӣ кунем ва дар баробари оятҳои Аллоҳ ба ҷанҷоли беасос надароем.

— Ҷанҷол дар оятҳои Аллоҳ барои рад кардани ҳақ кори кофирон аст, аммо баҳс ва тафаккур дар онҳо барои фаҳмидани ҳақ аз бузургтарин ибодатҳост.

— Фарохии рӯзӣ ва неъматҳои дунё набояд моро фиреб диҳанд; онҳо нишонаи хушнудии Аллоҳ нестанд ва метавонанд имтиҳон ё муҳлат бошанд.

— Муҳлат додани Аллоҳ ба кофирон ва золимон аз рӯи ҳикмат аст, на аз рӯи нотавонӣ; Ӯ ононро ба тадриҷ ба сӯи азоб мебарад.

— Ин оят мӯъминонро тасаллӣ медиҳад, ки бояд ба ваъдаи Аллоҳ бовар дошта бошанд ва аз шукуҳи зоҳирии душманон натарсанд.

— Ояти карима моро ба сӯи сабр, таваккул ва устуворӣ дар роҳи ҳақ даъват мекунад ва мефаҳмонад, ки оқибати нек аз они парҳезгорон аст.