Ат-Тауба сүрөсү — Аят 1

1. Керектүү сөздөрдүн мааниси:

• بَرَاءَةٌ (бараа): ажыроо, байланышты үзүү, бир нерседен алыстоо жана ага каршы келүү.
• عَاهَدتُّم (аахадтум): силер келишим түздүңөр, убада бекиттиңер.
• الْمُشْرِكِينَ (мушриктер): Аллахка шерик кошкондор, бутпарастар.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аят Аллах тарабынан жана Анын элчиси тарабынан жарыяланган ажыроо (бараат) тууралуу сөз кылат. Башкача айтканда, бул Аллахтын жана Анын пайгамбарынын ﷺ тарабынан мусулмандарга буйрук болуп, алар мушриктер менен түзгөн келишимдерден баш тартып, ал келишимдердин күчү жокко чыгарылганын жарыялашат. Бул ажыроо Араб жарым аралындагы мушриктерге карата айтылган. Анткени алар келишимдерди бузуп, душмандык кылып, мусулмандарга каршы чыгышкан. Ошондуктан Аллах Таала өзүнүн элчисине жана ыймандууларга бул келишимдерден ажыроо керектигин билдирди. Мында Аллах жана Анын элчиси мушриктер менен түзүлгөн келишимдерден баш тартканы, башкача айтканда, мындан ары ал келишимдерге байланбай турганы маалымдалды.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Ислам дини адилеттүүлүк жана ачык-айкындык дини. Аллах Таала өз пенделерине эч качан сөзүнө турбай койбойт, бирок келишимди бузгандарга карата өз убагында эскертүү берет.
• Мусулмандар Аллахка жана Анын элчисине таянып, душмандар менен болгон мамиледе акыйкатты жана адилеттикти сакташы керек.
• Бул аят Исламдын күч-кубаттуулугун жана мусулмандардын намысын коргоону көрсөтөт. Аллахка жана Анын элчисине ыйман келтирген адамдар эч качан алсыз болушпайт, тескерисинче, алар Аллахтын жардамы менен жеңишке жетишет.
• Келишимдерди бузгандарга жана душмандык кылгандарга каршы туруу – ыймандын жана такыбалыктын белгиси. Бул аят мусулмандарды өздөрүнүн ишениминде бекем болууга, Аллахтын буйруктарын аткарууга чакырат.
• Ислам дини адамдарды акыйкаттыкка, адилеттикке жана тынчтыкка чакырат. Эгер душмандар келишимди бузбаса, мусулмандар да аларга берилген убаданы аткарышат. Бирок эгер алар душмандык кылса, анда Аллахтын буйругу менен аларга каршы туруу – ыймандуулардын милдети.