Sure Nûr — Ayet 59

Kelime Anlamları:

• el-Hulum (الْحُلُمَ): Rüya görmek, ergenlik çağına ulaşmak, bulûğ çağına ermek.
• este'zinû (يَسْتَأْذِنُوا): İzin istesinler, izin talep etsinler.
• min kablihim (مِن قَبْلِهِمْ): Kendilerinden öncekiler, yani daha önce ergenliğe ulaşmış olan büyükler.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîme, İslâm'ın ne kadar ince ve derin bir ahlâk ve edep dini olduğunu gözler önüne seren müstesna bir beyandır. Yüce Allah, bundan önceki âyetlerde küçük çocukların ve hizmetçilerin, ev halkının özel hallerinde (sabah namazı öncesi, öğle istirahatı ve yatsı namazı sonrası) izin almalarını emretmişti. İşte bu âyet, o hükmü tamamlayan ve genelleştiren bir talimattır.

"Çocuklarınız ergenlik çağına ulaştıklarında, kendilerinden öncekilerin (büyüklerin) izin istediği gibi, her vakit için izin istesinler." Yani bir çocuk, bulûğ çağına erip erkek veya kadın olarak mükellefiyet yaşına geldiğinde, artık o eski serbestliği bırakmalı; anne-babasının, ağabeylerinin veya diğer yetişkinlerin odasına, özel mekânlarına girerken tıpkı onlar gibi kapıyı çalıp izin almalıdır. Bu, onun artık bir yetişkin olduğunun ve İslâm'ın edep kurallarına tam olarak uyması gerektiğinin bir işaretidir.

Bu hüküm, sadece bir kural değil; aynı zamanda kişinin mahremiyetine saygı, aile içi huzur ve toplumsal düzenin temel taşıdır. İzin istemek, karşı tarafa duyulan saygının ve değer vermenin en açık göstergesidir. Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) hayatında da bu edep o kadar önemliydi ki, O'nun huzuruna giren sahâbîler bile defalarca izin isterlerdi.

Yüce Allah, bu âyetin sonunda şöyle buyurur: "İşte Allah, âyetlerini size böylece açıklıyor. Allah, her şeyi hakkıyla bilendir, hikmet sahibidir." Bu ifade, Allah'ın (c.c.) her emrinin bir hikmete dayandığını, kullarının dünya ve ahiret maslahatını en iyi bilen olduğunu vurgular. O'nun koyduğu her kural, insanın fıtratına uygun ve onun yararınadır.

Sevgili kardeşlerim! Bu âyet bize gösteriyor ki İslâm dini, hayatın her alanını kuşatmıştır. Ev içindeki en küçük davranışlardan toplumsal ilişkilere kadar her şey, Allah'ın rızasına uygun bir edeple donatılmıştır. Bu edeplere uymak, bizi hem dünyada huzurlu hem de ahirette mutlu kılacaktır. Allah'ın bu emirlerine uyan kullar, O'nun sevgisini ve rahmetini kazanırlar. Unutmayalım ki, izin istemek bir kısıtlama değil; aksine karşılıklı sevgi, saygı ve güvenin artmasına vesile olan güzel bir ahlâktır. Rabbimiz, bizleri bu edepleri hakkıyla uygulayan, O'nun âyetlerini düşünen ve hayatına geçiren kullarından eylesin. Âmin.