Аль-Ахзаб сүрөсү — Аят 72

1. Сөздөрдүн маанилери:

• الْأَمَانَةَ (аль-Амана): Ишеним, аманат. Бул жерде Аллах тарабынан пенделерге жүктөлгөн бардык милдеттер, буйруктар жана тыюулар, ошондой эле сакталышы керек болгон сырлар, дүйнөлүк жоопкерчиликтер.
• عَرَضْنَا (арадна): Биз сунуштадык, көрсөттүк.
• فَأَبَيْنَ (фа-абайна): Алар баш тартышты, кабыл албады.
• أَشْفَقْنَ (ашфакна): Алар коркушту, чочулашты.
• ظَلُومًا (залуман): Өзүнө зордук кылуучу, өзүнө залал келтирүүчү.
• جَهُولًا (жахулан): Наадан, билбес, акыбетин түшүнбөгөн.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта адамзаттын алдындагы чоң жоопкерчиликти баяндайт. Ал пенделерге жүктөгөн ишенимди, башкача айтканда, Анын буйруктарын аткаруу жана тыюуларынан кайтуу сыяктуу милдеттерди, ошондой эле сакталышы керек болгон аманаттарды, сырларды асмандарга, жерге жана тоолорго сунуштады. Бирок алар бул оор жоопкерчиликти көтөрүүдөн баш тартышты жана андан коркушту, себеби аны толук аткара албай калуудан жана ошонун айынан жазага тартылуудан чочулашты. Ал эми адам баласы бул аманатты, б.а. диний милдеттерди өз мойнуна алды. Бирок адам алсыз жана наадан болгондуктан, көп учурда өзүнө зордук кылып, күнөө кетирип, бул аманаттын акыбетин, анын оордугун жана жоопкерчилигин жетиштүү деңгээлде түшүнбөй калат.

1. Алынган пайдалар:

• Бул аят адамзаттын Аллахтын алдындагы жоопкерчилигинин чоңдугун жана оордугун эскертет. Адам баласы башка жаратылгандардан айырмаланып, бул жоопкерчиликти өз ыктыяры менен алган.
• Адамдын алсыздыгына жана кемчиликтерине карабастан, Аллах ага ишеним артып, аманатты тапшырган. Бул Аллахтын адамга болгон мээримин жана ишенимин көрсөтөт.
• Аят адамды өз милдеттерин так аткарууга, аманаткөй болууга, күнөөлөрдөн алыс болууга чакырат. Анткени аманатты сактоо – ыймандын жана такыбалыктын белгиси.
• Аллахтын буйруктарын аткаруу жана тыюуларынан кайтуу аркылуу адам өзүнүн рухий жана адеп-ахлактык жактан өнүгүшүнө жетишет. Бул ага дүйнөдө жана акыретте бакыт алып келет.
• Адам баласынын наадандыгына жана өзүнө зордук кылуучулугуна карабастан, Аллах тообо жана кечирим эшигин ачык калтырган. Бул Исламдын адамга болгон кең пейилдигин жана мээримин чагылдырат.