زمر سۈرىسى — ئايەت 22

1. مەنىسى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج بولغان سۆزلەر:

• شَرَحَ: كەڭ قىلدى، ئاچتى.
• صَدْرَهُ: ئۇنىڭ كۆڭلىنى، دىلىنى.
• لِلْإِسْلَامِ: ئىسلام دىنىغا، ئىسلامغا بويسۇنۇشقا.
• نُورٍ: يورۇقلۇق، ھىدايەت.
• فَوَيْلٌ: ھالاكەت، ئازاب.
• الْقَاسِيَةِ قُلُوبُهُم: قەلبى قاتتىق بولغانلار.
• ذِكْرِ اللَّهِ: ئاللاھنى ئەسلەش، ئاللاھنىڭ زىكرى.
• ضَلَالٍ مُبِينٍ: ئوچۇق-ئاشكارا ئازغۇنلۇق.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تەئالا بۇ ئايەتتە ئىككى خىل كىشىنى سېلىشتۇرۇپ، ئۇلارنىڭ باراۋەر ئەمەسلىكىنى بايان قىلىدۇ. بىرىنچى خىل كىشى شۇنداق كىشىكى، ئاللاھ ئۇنىڭ كۆڭلىنى ئىسلام ئۈچۈن كەڭ قىلىپ ئاچقان، يەنى ئۇنىڭ دىلى ئىسلامنى قوبۇل قىلىشقا، ئىسلامغا بويسۇنۇشقا ۋە ئىمان كەلتۈرۈشكە تەييار بولغان. شۇنىڭ بىلەن ئۇ پەرۋەردىگارى تەرىپىدىن بېرىلگەن بىر يورۇقلۇق، يەنى ھىدايەت ۋە بېسىرەت ئۈستىدە بولىدۇ. ئۇ ئۆز ئىشىنى ئوچۇق كۆرۈپ، توغرا يولدا مېڭىدۇ. بۇنداق كىشى قەلبى قاتتىق بولۇپ، ئاللاھنى ئەسلەشتىن يۈز ئۆرۈگەن كىشىگە ھەرگىز ئوخشىمايدۇ. ئىككىنچى خىل كىشى شۇنداق كىشىكى، ئۇنىڭ قەلبى قاتتىق بولۇپ، ئاللاھنىڭ زىكرىدىن يىراقلىشىدۇ. ئۇلارغا ئاللاھنىڭ زىكرى ئېيتىلغاندا، قەلبى تېخىمۇ قاتتىقلىشىپ، ھەقىقەتنى قوبۇل قىلمايدۇ. ئەنە شۇنداق كىشىلەرگە ھالاكەت ۋە ئازاب بار. ئۇلار ھەقىقەتتىن ئوچۇق-ئاشكارا ئازغۇنلۇقتا بولىدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئىسلام ۋە ئىمان ئاللاھنىڭ ئۆزى بەرگەن ئۇلۇغ نېمەتتۇر. ئاللاھ كىمنىڭ كۆڭلىنى ئاچسا، ئۇ كىشى ھىدايەت نۇرى بىلەن يورۇشىدۇ ۋە توغرا يولنى تېپىدۇ. ئەمما كىمنىڭ قەلبى قاتتىق بولۇپ، ئاللاھنى ئەسلەشتىن يۈز ئۆرسە، ئۇ كىشى ئوچۇق ئازغۇنلۇققا چۆمىدۇ. شۇڭا بىز ئاللاھتىن قەلبىمىزنى يۇمشاق قىلىشنى، ئىسلامنى قوبۇل قىلىشىمىزنى ۋە ئاللاھنىڭ زىكرىنى كۆپ ئېيتىشىمىزنى سورىشىمىز كېرەك. ئاللاھنىڭ زىكرى قەلبنى يورۇتۇپ، كىشىنى ھىدايەت يولىغا باشلايدۇ. ئاللاھ بىزنى قەلبى قاتتىق كىشىلەردىن قىلمىسۇن، بەلكى ئىسلام نۇرى بىلەن يورۇشىدىغان، ھىدايەت تاپقان بەندىلىرىدىن قىلسۇن.