نساء سۈرىسى — ئايەت 93

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• مُتَعَمِّدًا: قەستەن، ئاتايىلاپ، ئالدىن پىلانلاپ.
• فَجَزَاؤُهُ: ئۇنىڭ جازاسى، ئۇنىڭ ئاقىۋىتى.
• خَالِدًا فِيهَا: ئۇنىڭدا مەڭگۈ قالغۇچى بولۇپ.
• وَغَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِ: ئاللاھ ئۇنىڭغا غەزەپ قىلدى.
• وَلَعَنَهُ: ۋە ئۇنى رەھمىتىدىن قوغلىدى.
• وَأَعَدَّ لَهُ: ۋە ئۇنىڭغا تەييارلىدى.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ھەر كىم بىر مۇئمىننى قەستەن، ئاتايىلاپ، ھېچقانداق ھەقلىق سەۋەبسىز ئۆلتۈرسە، ئۇنىڭ جازاسى جەھەننەمدۇر. ئۇ جەھەننەمدە مەڭگۈ قالىدۇ — ئەگەر بۇنى ھالال دەپ ھېسابلىسا ياكى تەۋبە قىلمىسا. ئاللاھ تائالا ئۇنىڭغا غەزەپ قىلىدۇ، ئۇنى رەھمىتىدىن قوغلايدۇ ۋە ئۇنىڭغا ئىنتايىن ئۇلۇغ ئازاب تەييارلايدۇ. بۇ شۇنداق ئېغىر جىنايەت سادىر قىلغانلىقى ئۈچۈندۇر.

ئەمما شۇنى بىلىش كېرەككى، ئاللاھ تائالا ئىمان ئەھلىگە كەڭچىلىك قىلىدۇ ۋە ئۇلارنى جەھەننەمدە مەڭگۈ قېلىش بىلەن جازالىمايدۇ. بۇ ئايەتتىكى خەۋپ-تەھدىت قەستەن ئادەم ئۆلتۈرۈشنىڭ قانچىلىك چوڭ گۇناھ ئىكەنلىكىنى ۋە ئۇنىڭ قانچىلىك ئېغىر ئاقىۋىتى بارلىقىنى كۆرسىتىدۇ. شۇڭا ھەر بىر مۇئمىن بۇنداق ئېغىر جىنايەتتىن قاتتىق ساقلىنىشى كېرەك.

3) ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• بۇ ئايەت مۇئمىننىڭ ھاياتىنىڭ ئاللاھ تائالا ھۇزۇرىدا قانچىلىك ئۇلۇغ ۋە مۇقەددەس ئىكەنلىكىنى كۆرسىتىدۇ. بىر مۇئمىننى قەستەن ئۆلتۈرۈش ئاللاھنىڭ غەزىپىگە ۋە لەنىتىگە ئۇچرايدىغان ئەڭ چوڭ گۇناھلاردىن بىرىدۇر.
• ئىسلام دىنى ئىنسان ھاياتىنى قوغداشقا ئىنتايىن ئەھمىيەت بېرىدۇ. بۇ ئايەت مۇسۇلمانلارنىڭ بىر-بىرىگە بولغان ھۆرمىتىنى ۋە ئۆزئارا ئىناقلىقىنى ساقلاشقا تەرغىب قىلىدۇ.
• ئاللاھ تائالا تەۋبە قىلغان ۋە ئىماندا چىڭ تۇرغان بەندىلىرىگە كەڭچىلىك قىلىدۇ. بۇ ئايەت بىزگە ئاللاھنىڭ رەھمىتىنىڭ غەزىپىدىن ئۈستۈن ئىكەنلىكىنى ۋە ئۇنىڭ بەندىلىرىگە بولغان مېھرىبانلىقىنى ئەسكەرتىدۇ.
• بۇ ئايەت بىزنى ئەڭ ئېغىر گۇناھلاردىن ساقلىنىشقا، ھاياتنى قەدىرلەشكە ۋە باشقىلارغا رەھىم-شەپقەت قىلىشقا ئۈندەيدۇ. ئىسلام دىنى رەھىم-شەپقەت، ئادالەت ۋە ئىناقلىق دىنىدۇر.