Ат-Тауба сүрөсү — Аят 97

1. Сөздөрдүн мааниси:

• الْأَعْرَابُ — чөлдө, талаада жашаган арабдар, көчмөн адамдар.
• أَشَدُّ — эң катуу, эң күчтүү.
• كُفْرًا — каапырлык, Аллахты жана пайгамбарды тануу.
• نِفَاقًا — эки жүздүүлүк, ичинен башка, сыртынан башка болуу.
• أَجْدَرُ — эң ылайыктуу, эң татыктуу.
• حُدُودَ — чектер, чегаралар, башкача айтканда шарияттын өкүмдөрү, эрежелери.
• عَلِيمٌ — бардыгын билүүчү.
• حَكِيمٌ — даанышман, хикматтуу.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта чөлдө жашаган көчмөн арабдардын абалын баяндап жатат. Алар шаарларда жашаган адамдарга салыштырмалуу каапырлыкта жана эки жүздүүлүктө эң катуу болушат. Мунун себеби — алардын табиятынын оройлугу, жүрөктөрүнүн катышы, илим-билимден жана аалымдардан алыс болушу, насаат-эскертүүлөрдү угуудан жана Куран окуудан четте калышы. Ошондуктан алар Аллах пайгамбарына түшүргөн шарияттын өкүмдөрүн, парыз-сүннөттөрдү жана диний чектерди билбей калууга эң ылайыктуу. Аллах алардын бардык абалдарын жакшы билет, эч нерсе Ага жашыруун эмес, жана Ал өз иштерин, шариятын жана пенделерине болгон тагдырын даанышмандык менен башкарат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Илим-билимден, аалымдардан жана жакшы адамдардан алыс болуу адамды адашууга жана каапырлыкка жакындатат. Ошондуктан ар дайым илим үйрөнүүгө, жакшы адамдар менен баарлашууга умтулуу керек.
• Ислам дини илимге, билимге жана жакшы адеп-ахлакка чакырат. Куранды окуп, анын маанисин түшүнүү — ар бир мусулмандын милдети.
• Аллах адамдардын ички сырларын, жүрөгүндөгү ниеттерин билет. Ошондуктан ыйманды чын жүрөктөн, ыкылас менен кармоо керек.
• Аллахтын даанышмандыгына ишенүү — ыймандын бекемдигинин белгиси. Ал эч качан адилетсиздик кылбайт, ар бир иштин артында хикмат бар.
• Ислам — жумшактык, билим жана боорукердик дини. Бул аят бизди жүрөгүбүздү жумшартууга, илимге умтулууга жана Аллахтын чектерин билүүгө чакырат.