Surə Fatihə — Ayə 7

Kəlmələrin mənaları:

• Sırat – yol, doğru yol.
• Ən’am – nemət vermək, lütf etmək.
• Məğzub – qəzəb olunmuş, qəzəbə düçar olmuş.
• Dallin – azmışlar, haqq yoldan çıxmışlar.

Təfsir:

Bu ayədə mömin Allahdan hidayət və doğru yol istəyir. O yol ki, Allahın nemət verdiyi kəslərin yoludur – peyğəmbərlər, siddiqlər (haqqı təsdiq edənlər), şəhidlər və salehlər. Bunlar haqqı tanıyıb ona əməl edən, istiqamətini itirməyənlərdir. Allah bu ayədə bizə iki yanlış yoldan da xəbər verir: qəzəbə düçar olanların yolu – haqqı bildiyi halda ona tabe olmayanlar (məsələn, yəhudilər) və azmışların yolu – haqqı axtarmaqda səhlənkarlıq edib ondan uzaqlaşanlar (məsələn, xristianlar). Mömin bu iki təhlükəli yoldan uzaq olmağı və birbaşa Allahın razı olduğu yolla getməyi diləyir.

Bu dua insanın qəlbini cəhalət, inad və azğınlıq xəstəliklərindən təmizləyir. Çünki insan bu ayəni oxuyarkən etiraf edir ki, ən böyük nemət – İslam nemətidir və bu nemətə şükür etməyin yolu, onu qoruyub yaşamaqdır. Peyğəmbərimizin (sallallahu aleyhi və səlləm) səhabələri bu yolun ən gözəl nümunələridir – onlar haqqı ən yaxşı tanıyıb, ona ən gözəl əməl etmişlər. Bu ayə onların fəzilətini və uca məqamını göstərir.

Namazda Fatihə surəsini oxuyandan sonra “Amin” demək – “Allahım, duamı qəbul et” mənasını verir və bu, ümumilikdə alimlərin ittifaqı ilə məsləhətdir. Lakin “Amin” Fatihənin ayəsi deyil və bu səbəbdən də Qurani-Kərimdə yazılmamışdır.

Ey mömin! Hər namazda bu ayəni oxuyaraq Allahdan o yolu istəyirsən ki, səni həm azğınlıqdan, həm də haqqa qarşı inadkarlıqdan qorusun. Bu, Allahın kitabına bağlılığın və Rəsulullahın (sallallahu aleyhi və səlləm) yoluna ittiba etməyin ən gözəl ifadəsidir. Bu yolla gedənlər dünyada və axirətdə ən xoşbəxt insanlardır. Allah bizləri o yolda sabit qərar etsin!