Аль-Маун сүресі — Аят 1

1. Сөздердің мағынасы:

• أَرَأَيْتَ — «көрдің бе?», «білдің бе?» деген мағынада. Бұл жерде сұрақ ретінде емес, таңырқау және назар аударту мақсатында қолданылған.
• الَّذِي — «ол», яғни белгілі бір адамды нұсқайтын сілтеу есімдігі.
• يُكَذِّبُ — «өтірік дейді», «жалғанға шығарады» деген мағынаны білдіреді.
• بِالدِّينِ — «динге», яғни қиямет күніндегі есеп пен жазаға (қайта тірілу мен сұрақ-жауапқа) сенуді жоққа шығару.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала осы аятта адамның назарын қиямет күнін, яғни қайта тірілуді, есеп беруді және жазалануды жоққа шығаратын адамның жай-күйіне аудартады. «Сен ол адамды білдің бе? Таныдың ба?» деген сұрақ арқылы оның ісінің қаншалықты ауыр екеніне көңіл бөлдіреді. Мұндай адам тек қана сенімсіздік танытып қоймай, сонымен қатар өзінің бүкіл өмірін есепсіз, жауапкершіліксіз өткізеді. Өйткені ақыреттегі жазаны жоққа шығару — адамды жақсылықтан тежейтін, жамандыққа батыратын үлкен қателік. Бұл аят арқылы Алла Тағала ақыретке сенудің адам өміріндегі маңыздылығын, оны жоққа шығарудың қандай ауыр зардаптарға әкелетінін ұғындырады.

1. Аяттан алынатын пайдалы қорытындылар:

• Ақырет күніне, яғни қайта тірілуге, есепке және жазаға сену — иманның негізгі шарттарының бірі. Оны жоққа шығару үлкен күнә.
• Адам баласы өз ісі үшін Алланың алдында жауап беретінін ұдайы есте ұстауы керек. Бұл оны жақсылыққа бастап, жамандықтан сақтандырады.
• Құран аяттары адамды ойлануға, өз өміріне сын көзбен қарауға шақырады. «Көрдің бе?» деген сұрақ арқылы әр адам өзін-өзі тексеруге тиіс.
• Ислам діні адамды тек дүниелік өмірмен шектелмей, мәңгілік өмірге дайындық жасауға үндейді. Бұл — адамды рухани биіктікке көтеретін, қоғамды әділеттілікке бастайтын ұлы қағида.
• Құранның әрбір аяты — адамзатқа берілген ғибрат пен насихат. Оны оқып, бойына сіңірген адам дүние мен ақырет бақытына жетеді.