Sura Al-Bakara — Werset 141

Znaczenie słów:

• Tilka ummatun qad khalat – „To była społeczność, która już przeminęła” – chodzi o poprzednie narody i pokolenia, które odeszły przed nami.
• Khalat – oznacza „minęła, przeminęła, odeszła” – nie ma już ich wśród żywych.
• Kasabat – „zdobyła, zarobiła” – czyli to, co uczyniła z dobrych i złych czynów.
• La tus'alun – „nie będziecie pytani” – nie ponosicie odpowiedzialności za ich czyny.

Tłumaczenie i wyjaśnienie:

Te słowa kierują naszą uwagę na prawdę, że każdy człowiek odpowiada wyłącznie za swoje własne czyny. Ci, którzy żyli przed nami – zarówno wierzący, jak i niewierzący – już odeszli i spotkali się z tym, co przygotowali sobie swoim postępowaniem. Ich dobre uczynki przyniosą im nagrodę, a złe – karę. My natomiast otrzymamy dokładnie to, na co zapracujemy w naszym życiu. Nikt nie poniesie odpowiedzialności za grzechy innych, ani nie skorzysta z cudzych zasług bez własnego wysiłku.

Werset ten zrywa wszelkie złudzenia dotyczące tzw. „dobrego pochodzenia” lub „szlachetnych przodków”. Nie wystarczy bowiem powoływać się na to, że nasi ojcowie czy dziadowie byli ludźmi sprawiedliwymi – każdy z nas zostanie rozliczony z tego, co sam uczynił. Podobnie, nie zaszkodzi nam grzech innych ludzi, jeśli my sami będziemy postępować właściwie.

W tym kontekście Bóg przypomina, że wiara nie polega na ślepym naśladowaniu przodków, lecz na osobistym, świadomym poddaniu się Bogu i Jego posłańcom. Kto odrzucił jednego proroka, ten odrzucił wszystkich, ponieważ wszyscy oni głosili tę samą prawdę – jedność Boga i obowiązek Jego czci.

Korzyści i nauki płynące z tego wersetu:

1. Sprawiedliwość Boża – Bóg nie obciąża nikogo cudzymi grzechami. Każdy człowiek jest rozliczany indywidualnie, co uczy nas odpowiedzialności za własne życie.
2. Zerwanie z fałszywą dumą – Nie możemy chlubić się jedynie pochodzeniem czy przynależnością do jakiejś grupy. Liczy się nasza osobista wiara i postępowanie.
3. Zachęta do działania – Skoro nie możemy liczyć na cudze zasługi, musimy sami pracować nad swoim charakterem, czynić dobro i unikać zła.
4. Pocieszenie dla sprawiedliwych – Ci, którzy czynią dobro, nie muszą obawiać się, że grzechy innych ludzi im zaszkodzą. Każdy otrzyma to, na co zapracował.
5. Ostrzeżenie przed ślepym naśladownictwem – Nie wystarczy powiedzieć: „nasi przodkowie tak czynili”. Musimy sami szukać prawdy i podążać za nią, nawet jeśli oznacza to odejście od tradycji przodków.
6. Jedność przesłania proroków – Werset przypomina, że wszyscy prorocy głosili tę samą religię – poddanie się Bogu. Kto odrzuca jednego z nich, odrzuca całe Boże przesłanie.
7. Wolność od lęku i nadziei pokładanej w ludziach – Nie powinniśmy ani bać się ludzi, ani pokładać w nich nadziei, ponieważ każdy odpowiada tylko za siebie. Nasza ufność powinna być skierowana wyłącznie do Boga.