Anbiyo surasi — Oyat 87

Kalimalarning ma’nolari:

• Zan-nun: “Nun” – baliq degani. “Zan-nun” – baliq egasi, ya’ni Yunus alayhissalom.
• Mug‘odiban: g‘azablangan holda, jahli chiqqan holatda.
• Naqdir: toraytirmaymiz, siqmaymiz, ta’sir o‘tkazmaymiz deb o‘yladi.
• Zulumot: qorong‘uliklar – tun qorong‘uligi, dengiz qorong‘uligi va baliq qornidagi qorong‘ulik.

Tafsir:

Ey Muhammad! Yunus alayhissalomning qissasini eslang. U Alloh tomonidan o‘z qavmiga payg‘ambar qilib yuborilgan edi. U ularni iymonga da’vat qildi, ammo ular imon keltirishmadi. U ularni azob bilan qo‘rqitdi, lekin ular tavba qilishmadi. Shunda u o‘z qavmidan g‘azablangan holda chiqib ketdi. Uning g‘azabi qavmning isyonkorligi va da’vatni rad etganiga edi, Allohga emas. U ketishda Allohning iznini kutmasdan, sabr qilish o‘rniga shoshilib ketdi va Alloh bu ishi uchun uni siqmas, ta’sir o‘tkazmaydi, deb o‘yladi. Ammo Alloh uni og‘ir sinovga soldi: baliq uni yutib yubordi va u dengiz tubida, baliq qornida, tun zulmatida qamalib qoldi. Shu holatda u tavba qilib, o‘z zulmini tan oldi va: “Sendan o‘zga hech qanday iloh yo‘q, Sen har qanday nuqsondan poksan, men o‘zimga zulm qiluvchilardan bo‘ldim”, deb duo qildi. Bu duo uning najotiga sabab bo‘ldi.

Foydalar:

• Gunoh qilgan banda tavba qilsa, Alloh uni kechiradi. Yunus alayhissalomning duosi tufayli Alloh uni baliq qornidan chiqarib, najot berdi.
• Alloh taolo bandasini sevgani uchun ham ba’zan sinovga soladi, bu sinov orqali bandaning tavbasi va Allohga yaqinlashishi ortadi.
• Qiyinchilik va torlik paytlarida Allohga iltijo qilish, Uning ulug‘ligini e’tirof etish va o‘z xatosini tan olish – najot yo‘lidir.
• Payg‘ambarlar ham inson, ular ham xato qilishlari mumkin, ammo ular tezda tavba qilib, Allohga qaytadilar. Bu esa bizga o‘rnakdir.