سوره غافر — آیه 82

معانی کلمات:

• آثارًا: نشانههای باقیمانده مانند بناها، قصرها، تأسیسات و آثاری که از خود برجای گذاشتند.
• فما أغنی عنهم: آنچه را که به دست آورده بودند، هیچ سودی به حالشان نداشت و نتوانست آنان را از عذاب الهی نجات دهد.
• یکسبون: آنچه به دست میآوردند از اموال، فرزندان، نیرو و امکانات مادی.

تفسیر آیه:

آیا این کافران و تکذیبکنندگان، در زمین سیر نمیکنند تا با چشم خود ببینند عاقبت کسانی که پیش از آنان بودند چگونه بود؟ آنان که از اینها بیشتر بودند و نیروی سختتر و آثار و بناهای استوارتری در زمین داشتند؛ قصرهای بلند، باغهای سرسبز و تمدنهای پیشرفتهای که نشان از توانایی و قدرتشان داشت. اما با این همه قدرت و امکانات، هنگامی که عذاب خداوند بر آنان نازل شد، آنچه به دست آورده بودند هیچ سودی به حالشان نداشت و نتوانست آنان را از هلاکت نجات دهد. پس این عبرتی است برای کسانی که امروز به قدرت و امکانات مادی خود مغرور میشوند و دعوت حق را نادیده میگیرند.

فواید و پیامهای آیه:

• سیر و سفر در زمین برای عبرتآموزی و تفکر در سرنوشت پیشینیان، یکی از راههای مهم بیداری دل و تقویت ایمان است.
• قدرت و ثروت و امکانات مادی، هیچگاه نمیتواند انسان را از عذاب الهی بازدارد؛ پس نباید به اینها دل خوش کرد.
• سنت الهی بر این است که هر امتی که پیامبران را تکذیب کند و به آیات خدا پشت کند، گرفتار عذاب میشود؛ چه کم باشد و چه زیاد، چه ضعیف باشد و چه قوی.
• انسان عاقل باید از سرنوشت دیگران پند بگیرد و پیش از آنکه دیر شود، بهسوی خدا بازگردد و از گناهان توبه کند.