Talaq surəsi — Ayə 8

Sözlerin izahı:

• وَكَأَيِّن — "ne qədər də çox", "neçə-neçə" mənasındadır; çoxluqdan xəbər verir.
• قَرْيَةٍ — "kənd", "şəhər", "məmləkət"; burada əhalisi nəzərdə tutulur.
• عَتَتْ — "təkəbbür göstərdi", "itaətdən çıxdı", "həddi aşdı".
• حِسَابًا شَدِيدًا — "şiddətli haqq-hesab", "sərt sorğu-sual".
• عَذَابًا نُّكْرًا — "dəhşətli, misli görünməmiş əzab".

Ayənin təfsiri:

Uca Allah bu ayədə bizə keçmişdən ibrət götürməli bir həqiqəti xatırladır: neçə-neçə kənd və şəhər olub ki, orada yaşayan insanlar Rəbbinin əmrindən və Onun peyğəmbərlərinin gətirdiyi yoldan təkəbbürlə üz döndərib, öz nəfslərinin istəklərinə uyub, haqqa qarşı dikbaşlıq ediblər. Onlar elə zülm və küfr içində idilər ki, artıq heç bir öyüd-nəsihət onlara təsir etmirdi.

Buna görə də Allah onları dünyada şiddətli bir haqq-hesaba çəkdi — heç bir günahları bağışlanmadı, ən kiçik səhvlərinə qədər sorğu-sual olundular. Sonra isə onlara dünyada və axirətdə misli görünməmiş, dəhşətli bir əzab verdi. Beləcə, öz təkəbbürlərinin acı nəticəsini daddılar; küfrlərinin aqibəti isə yalnız həlak və sonsuz ziyan oldu.

Ey insan! Bu ayə sənə bir xəbərdarlıqdır: Allahın əmrlərini yüngül sayma, peyğəmbərlərinin gətirdiyi yola laqeyd qalma. Bil ki, səndən əvvəl neçə-neçə qüvvətli, varlı, əzəmətli ümmətlər eyni təkəbbürə düşüb məhv oldular. Onların qüdrəti onları Allahın əzabından qurtara bilmədi. Amma sən hələ də bu dünyadasan — bu, Allahın sənə verdiyi böyük bir fürsətdir. Tövbə qapısı açıqdır, bağışlanma yolu genişdir. Rəbbinə yönəl, Onun əmrlərinə boyun əy, peyğəmbərlərinin yolunu tut. O zaman sən də keçmiş ümmətlərin aqibətinə düçar olmazsan, əksinə, Rəbbinin rəhmətinə və əbədi səadətə nail olarsan. Unutma ki, Allahın əzabı şiddətlidir, lakin Onun mərhəməti də genişdir — və O, tövbə edənləri sevir.