G'oshiya surasi — Oyat 1

Kalimalarning ma'nolari:

• الْغَاشِيَةِ – Qiyomat kuni. Unga shu nom berilishining sababi, u o‘z dahshatlari va vahimalari bilan butun xalqni qamrab oladi, ularni o‘z ichiga oladi.

Tafsir:

Ey Rasululloh! Senga Qiyomat kunining xabari yetib keldimi? O‘sha kunki, u o‘z dahshatlari, qo‘rqinchlari va og‘ir holatlari bilan barcha insonlarni qamrab oladi. Bu savol aslida voqeaning ulug‘ligini va uning muhimligini ta’kidlash uchun keltirilgan bo‘lib, ma’nosi: “Senga, albatta, Qiyomat kunining xabari yetib keldi”, deganidir. Bu kun shunchalik dahshatliki, u butun mavjudotni o‘z ichiga oladi, hech kim undan qochib qutula olmaydi. Ushbu kirish orqali Alloh taolo Payg‘ambarimiz (sollallohu alayhi vasallam) diqqatini shu buyuk voqeaga qaratadi va keyingi oyatlar orqali o‘sha kundagi odamlarning holatini batafsil bayon qiladi.

Foydalar:

• Qiyomat kunining nomlaridan biri “G‘oshiya” ekani, uning barcha maxluqotni qamrab olishi va hech kim undan mustasno emasligini bildiradi. Bu esa insonni o‘sha kun uchun tayyorgarlik ko‘rishga undaydi.
• Qur’oni Karimda muhim voqealar haqida savol shaklida xabar berish uslubi bor. Bu uslub tinglovchining diqqatini jalb qilish va uning qalbiga ta’sir qilish uchun eng ta’sirchan usullardan biridir.
• Qiyomat kunining dahshatlarini eslash inson qalbini yumshatadi, uni gunohlardan qaytaradi va to‘g‘ri yo‘lga boshlaydi. Zero, o‘sha kunni yodga olish taqvodorlikka sabab bo‘ladi.
• Ushbu oyat Alloh taoloning Payg‘ambariga (sollallohu alayhi vasallam) bo‘lgan hurmatini ham ko‘rsatadi – u zotga xitob qilishda yumshoq va muloyim uslub qo‘llanilgan.