Ат-Тауба сүрөсү — Аят 107

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• ضِرَارًا – зыян келтирүү, залал берүү максатында.
• إِرْصَادًا – күтүү, даярдап коюу, бирөөнү тосуп алуу үчүн белгиленген орун.
• الْحُسْنَىٰ – жакшылык, эң жакшы ниет, жакшылык кылуу.
• لَيَحْلِفُنَّ – алар сөзсүз ант ичишет.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта мунафыктардын (эки жүздүүлөрдүн) дагы бир арамза иши баяндалат. Алар чыныгы ыйман жана Аллахка болгон ихлас ниет менен эмес, тескерисинче, мусулмандарга зыян келтирүү, каапырлыкты бекемдөө жана ыймандуулардын арасына алалык салуу максатында мечит салышкан. Алардын бул мечитти салуусудагы дагы бир жашыруун максаты – Аллахка жана Анын пайгамбарына каршы согушкан адамды (Абу Амир ар-Рахиб деген фасыкты) күтүп тосуп алуу жана ага баш калкалоочу жай даярдоо болгон. Ал адам мурун эле Аллахка жана пайгамбарга каршы согуш жарыялаган эле. Ошондуктан алар мечитти салып бүткөндөн кийин: «Биз бул мечитти салуу менен жакшылыктан башка эч нерсени каалаган жокпуз, алсыздарга, оорукчандарга жеңилдик болсун деп салдык», – деп ант ичишет. Бирок Аллах Таала алардын бул сөздөрүндө жалган айтып жаткандыктарына күбө. Алардын ниеттери таптакыр башка болгон. Ошон үчүн бул мечит «Зыян мечити» (Масжид ад-Дирар) деп аталып, кийинчерээк пайгамбардын буйругу менен талкаланып, өрттөлгөн.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Ислам дини ыймандуулардын биримдигин, ынтымагын жана таза ниетин коргоого чоң маани берет. Мечит сыяктуу ыйык жайлар да Аллахтын ыраазычылыгы үчүн гана курулушу керек.
• Эки жүздүүлүк жана арамза ниет менен жасалган жакшылык сыяктуу көрүнгөн иштердин акыбети кайгылуу болот. Аллах алардын жашыруун сырларын билет жана ашкере кылат.
• Мусулмандарга каршы зыян келтирүү, алардын арасына алалык салуу жана каапырларга жардам берүү – эң оор күнөөлөрдөн. Ал эми чын ыймандуу адамдар ар дайым биримдикте, таза ниетте жана Аллахтын жолунда болушат.
• Бул аят бизге ар кандай иш-аракетти баштоодон мурун ниетибизди текшерүүнү, Аллах үчүн гана жана чын жүрөктөн жакшылык кылууну үйрөтөт. Ошондо гана биздин аракеттерибиз кабыл болуп, Аллахтын ыраазычылыгына жетүүгө жол ачылат.
• Ыймандуу адамдар үчүн мечит – Аллахка сыйынуучу, жакшылыкка чакыруучу жана биримдикти бекемдечү ыйык орун. Андыктан ар бир мусулман мечиттердин тазалыгын, ынтымактын бекемдигин сактоого милдеттүү.