Ан-Нахль сүрәсе — Аять 44

Кайбер сүзләрнең мәгънәләре:

• әз-Зүбүр – китаплар, язма китаплар (күплек сан).
• әз-Зикр – Коръән.
• төбәййин – ачыклау, аңлату, бәян итү.
• йәтәфәккәрун – уйлану, фикер йөртү, тәфәккер итү.

Аять тәфсире:

Аллаһы Тәгалә үзенең рәсүлләрен (әүвәлге пәйгамбәрләрне) ачык могҗизалар, ачык дәлилләр һәм изге китаплар (сүзләр) белән җибәрде. Шулай ук, ий Мөхәммәд галәйһиссәләм, Без сиңа Коръәнне иңдердек — ул һәрнәрсәне искә төшерүче һәм ачыклаучы китаптыр. Аның максаты — син кешеләргә аларга иңдерелгән шәригать хөкемнәрен, әмерләрне һәм тыелганнарны ачыклап бирүең, аңлатуың өчен. Әйтик, алар Коръән аятьләре турында уйланып, аның мәгънәләренә төшенеп, үзләренә кирәкле гыйбрәтләр алсыннар һәм туры юлга күнелсеннәр өчен.

Син, ий Рәсүл, кешеләргә Коръәнне укып кына калмыйсың, бәлки аның тәфсирен, ачыкламасын да бирәсең. Коръәннең кайбер аятьләре гомуми рәвештә килгән, кайберләре кыскача бәян ителгән, шуңа күрә аларны ачыклау, аңлату — синең бурычың. Син аларга намаз, зәкят, хаҗ кебек гыйбадәтләрнең ничек үтәлүен, хәләл-хәрам мәсьәләләрен аңлатасың. Бу — Аллаһының рәхмәте һәм кешеләргә карата мәрхәмәте, чөнки Ул аларга китапны гына төшереп калдырмый, ә аны аңлатучы пәйгамбәрне дә җибәрде.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Аллаһы Тәгаләнең барлык пәйгамбәрләре дә ачык дәлилләр һәм китаплар белән җибәрелгән, димәк, аларның дәгъваты хакъ, ә аларга иярү — һәркем өчен фарыз.
2. Коръәннең иңдерелүенең мөһим максаты — аны кешеләргә аңлату, шуңа күрә галимнәргә Коръәнне өйрәнү, аның мәгънәләрен ачыклау һәм халыкка җиткерү бик зур саваплы эш.
3. Пәйгамбәрнең сөннәте Коръәнне аңлатучы чыганак булып тора, шуңа күрә Коръәнне Сөннәттән аерым аңларга тырышу — хаталы юл.
4. Коръән уйлану һәм тәфәккер итү өчен иңдерелгән, ә укучы гына түгел, ә аның мәгънәләренә төшенүче булырга тиеш.
5. Аллаһы Тәгаләнең рәсүленә Коръәнне иңдерүе — аның иң олы рәхмәте, чөнки бу китап кешелекне караңгылыктан яктылыкка алып чыга.