Аль-Кахф сүрөсү — Аят 29

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• سُرَادِقُهَا (сураадикуха): Анын дубалы, тосмосу, курчоосу. Оттун адамдарды төрт тараптан камап алуучу дубалы.
• الْمُهْلِ (ал-мухл): Эритилген металл сыяктуу кайнак суюктук; кара майга, ириңге жана канга окшош, өтө ысык нерсе.
• يَشْوِي (яшвии): Күйгүзөт, бышырат, кууруйт.
• مُرْتَفَقًا (муртафакан): Турак жай, баш калкалоочу жер, отурукташуучу орун.
• أَعْتَدْنَا (аътаднаа): Даярдадык, камдап койдук.
• يَسْتَغِيثُوا (ястагисуу): Жардам сурап, куткарууну өтүнүштү.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Оо, Мухаммад (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун), Аллахты эскерүүдөн көңүлдөрү калган адамдарга айт: мага келген нерсе – Ислам жана Куран – силерге Раббиңер тарабынан жиберилген чындык. Мен силердин каалооңор боюнча ыймандууларды кууп жиберүүчү эмесмин. Эми ким кааласа, бул чындыкка ыйман келтирсин – өзү үчүн жакшылык кылат; ким кааласа, каапырлык кылсын – өзүнө зыян кылат. Аллах ага жакында эле ошол адамдардын өздөрү тандаган каапырлыгы үчүн тозок отун даярдап койду. Ал от аларды төрт тараптан курчап алат, андан качууга эч мүмкүнчүлүк болбойт. Эгер алар катуу суусагандыктан жардам сурап, суу сурашса, аларга кайнак майга, ириңге жана кара канга окшош өтө ысык суюктук берилет. Ал суюктук жүздөрүн күйгүзүп, бышырып салат. Бул кандай жаман ичимдик! Ал суусаганды баспайт, тескерисинче, дагы күчөтөт. Ал эми тозок – кандай жаман турак жай жана баш калкалоочу орун! Бул аятта чындыктан баш тартып, Мухаммад пайгамбардын (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) пайгамбарлыгына ыйман келтирбеген жана ага ылайык амал кылбаган адамдарга катуу эскертүү жана коркутуу бар.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана Исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Динде мажбурлоо жок: Аллах адамдарга тандоо эркиндигин берген. Ким кааласа ыйман келтирет, ким кааласа каапырлык кылат. Бирок ар бир тандоонун жообу бар экенин унутпайлы.
• Чындык Аллахтан: Ислам жана Куран – адам ойлоп тапкан нерсе эмес, алар Раббибиз тарабынан жиберилген чындык. Бул чындыкты кабыл алуу – адамдын өзү үчүн жакшылык.
• Ыйман – жеңилдик жана жакшылык: Ыйман келтирүү адамга тынчтык, бейпилдик жана акыретте түбөлүк бакыт алып келет. Ал эми каапырлык – өкүнүч жана азап.
• Аллахтын адилеттиги: Аллах эч кимге зулумдук кылбайт. Тозокко түшүүчүлөр өздөрүнүн тандоосу менен ошол жерге барат. Аллах аларга эскертүүчү пайгамбарларды жиберип, акыл жана эркиндик берген.
• Тозоктун азабынан сактануу: Аятта сүрөттөлгөн тозок азабы – адам баласын ойлонтуучу жана сактанууга чакыруучу эскертүү. Бул дүйнөдөгү убактылуу жашоо үчүн түбөлүк азапты тандоо – чоң зыян.
• Ислам – ырайым дини: Аллах аяттын аягында тозоктун кандай жаман жай экенин айтып, адамдарды андан сактанууга чакырат. Бул – Аллахтын пенделерине болгон ырайымынын белгиси. Ошондуктан, келиңиздер, чындыкты кабыл алып, ыйман келтирели жана Аллахтын ырайымына жетүүгө умтулалы!