Аль-Кахф сүрөсү — Аят 79

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

— «مَسَاكِينَ»: бей-бечара, алсыз, жакыр адамдар.

— «أَعِيبَهَا»: кемчилик кылуу, айыптуу кылуу, майып көрүнүштүү кылуу.

— «وَرَاءَهُم»: алардын алдында, же артында — башкача айтканда, аларга жакын жерде.

— «غَصْبًا»: күч менен тартып алуу, зордук-зомбулук менен алуу.

1. Бул аятта Хыдыр (алейхи ас-салам) Муса (алейхи ас-салам) га айткан сөзү баяндалат. Ал мындай деди: «Кемени жарган ишим — ал кеме бей-бечара, алсыз адамдарга таандык эле. Алар деңизде иштеп, ошол кеме менен ырыскы издеп жүрүшчү. Мен аны кемчилүү кылууну кааладым. Себеби алардын алдында бир падыша бар эле, ал ар кандай жарактуу, бүтүн кемени күч менен тартып алат. Эгер кеме бүтүн болсо, ал падыша аны тартып алып, алсыз адамдар ырыскы булагынан ажырап калмак. Ошондуктан мен аны кемчилүү кылдым, ошондо падыша ага көңүл бурбай, алар кемесин пайдаланып калышты». Бул иш сырткы көзгө жаман көрүнгөнү менен, чындыгында алсыздарга болгон чоң ырайым жана акылмандык эле.
2. Бул аяттан алынуучу пайдалар:

— Аллах Таала өзүнүн пенделерине болгон ырайымын кээде сырткы кыйынчылыктардын, жоготуулардын артына жашырат. Биз билбеген нерселерде чоң жакшылык болушу мүмкүн.

— Алсыз, бей-бечара адамдарды коргоо, аларга кам көрүү — чоң сооп иш. Аллах алардын абалын билет жана аларды коргоо үчүн себептерди жаратат.

— Зордук-зомбулук кылгандарга каршы акылмандык менен чара көрүү — диндин талабы. Кээде зыяндын алдын алуу үчүн кичинекей кемчиликке жол берүү туура болот.

— Бул окуя бизге Аллахтын илими чексиз экенин, Анын пландарында гана жакшылык бар экенин түшүнүүгө жардам берет. Ошондуктан ыймандуу адам Аллахтын тагдырына ыраазы болуп, сабыр кылышы керек.

— Ислам дини — ырайым, акылмандык жана адилеттик дини. Ал адамдарды жакшылыкка, алсыздарды коргоого, зордук-зомбулуктан алыс болууга чакырат. Бул аят аркылуу биз Аллахтын сүйүүсү жана даанышмандыгы ар дайым пенделери менен бирге экенин сезебиз.