Mishary Rashid Alafasy
✓
Mahmoud Khalil Al-Husary
✓
Abdurrahman As-Sudais
✓
Mohamed Siddiq Al-Minshawi
✓
Abdul Basit Abdul Samad
✓
Ali Al-Hudhaify
✓
Ahmed ibn Ali al-Ajamy
✓
Abu Bakr Ash-Shaatree
✓
Muhammad Ayyoub
✓
Abdullah Basfar
✓
Abdullah Al-Juhani
✓
Maher Al Muaiqly
✓
ترجمو — Tafsir
1) مشڪل لفظن جي معنيٰ:
* الْقِصَاصُ: قصاص جو مطلب آهي برابر بدلو وٺڻ، يعني جيئن جرم ڪيو ويو آهي، اهڙي ئي سزا ڏيڻ.
* الْحُرُّ بِالْحُرِّ: آزاد جي بدلي آزاد کي قتل ڪرڻ.
* الْعَبْدُ بِالْعَبْدِ: ٻانهي جي بدلي ٻانهي کي قتل ڪرڻ.
* الْأُنثَىٰ بِالْأُنثَىٰ: عورت جي بدلي عورت کي قتل ڪرڻ.
* فَمَنْ عُفِيَ لَهُ: پوءِ جنهن کي معاف ڪيو ويو.
* مِنْ أَخِيهِ: سندس ڀاءُ (مقتول جو وارث) کان.
* شَيْءٌ: ڪا به شيءِ (يعني قصاص جو ڪجهه حصو).
* فَاتِّبَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ: پوءِ (ديت جو) مطالبو نيڪي ۽ سهڻي طريقي سان ڪرڻ.
* وَأَدَاءٌ إِلَيْهِ بِإِحْسَانٍ: ۽ (قاتل طرفان) کيس (ديت) چڱي طرح ادا ڪرڻ.
* تَخْفِيفٌ: هلڪائي.
* رَحْمَةٌ: ٻاجهه.
* فَمَنِ اعْتَدَىٰ: پوءِ جنهن حد کان وڌيو.
* عَذَابٌ أَلِيمٌ: ڏکوئيندڙ عذاب.
2) تفسير:
اي ايمان وارؤ! الله تعاليٰ توهان تي قتل جي معاملي ۾ قصاص (برابر بدلو) فرض ڪيو آهي. ان جو مطلب اهو آهي ته جيڪڏهن ڪو ماڻهو ڄاڻي واڻي ۽ ظلم سان ڪنهن کي قتل ڪري ٿو، ته ان قاتل کي ساڳي ئي سزا ڏني وڃي. ان ۾ برابري جو خيال رکڻ ضروري آهي: آزاد جي بدلي ۾ آزاد، ٻانهي جي بدلي ۾ ٻانهي، ۽ عورت جي بدلي ۾ عورت کي قتل ڪيو ويندو.
پر جيڪڏهن مقتول پنهنجي موت کان اڳ قاتل کي معاف ڪري ڇڏي، يا مقتول جا وارث قاتل کان ديت (هڪ مقرر ٿيل مال جي رقم) وٺي کيس معاف ڪرڻ تي راضي ٿي وڃن، ته پوءِ معاف ڪرڻ واري تي لازم آهي ته هو قاتل کان ديت جو مطالبو سهڻي ۽ نيڪ طريقي سان ڪري، نه ته تڪليف ڏئي ۽ نه ئي طعنا ڏئي. ۽ قاتل تي لازم آهي ته هو ديت وارثن کي چڱي طرح، بنا ڪنهن دير ۽ بنا ڪنهن گهٽتائي جي ادا ڪري. اهو معاف ڪرڻ ۽ ديت وٺڻ توهان جي رب طرفان هڪ هلڪائي ۽ ٻاجهه آهي، ڇاڪاڻ ته ان ۾ توهان لاءِ آساني ۽ فائدو آهي. پوءِ جيڪو شخص معاف ڪرڻ ۽ ديت قبول ڪرڻ کان پوءِ به حد کان وڌي ۽ قاتل کي قتل ڪري ڇڏي، يا ڪنهن ٻئي کي نشانو بڻائي، ته ان لاءِ الله وٽ ڏکوئيندڙ عذاب آهي.
3) فائدا ۽ سبق:
* انصاف ۽ برابري: هي آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته اسلام ۾ انصاف ۽ برابري جو بنياد مضبوط آهي. هر ظالم کي ان جي ظلم جي سزا ملڻ گهرجي، پر ان ۾ به انصاف جو خيال رکڻ ضروري آهي.
* معافي ۽ رحم جي ترغيب: الله تعاليٰ قصاص جو حڪم ڏيڻ سان گڏ معافي ۽ ديت وٺڻ جو به رستو کليل رکيو آهي. هي ٻڌائي ٿو ته اسلام رحم ۽ ٻاجهه جو مذهب آهي. معاف ڪرڻ ۽ ٻئي کي زندگي جو موقعو ڏيڻ هڪ وڏي نيڪي آهي.
* حسن سلوڪ جي تعليم: ديت وٺڻ ۽ ڏيڻ ۾ به چڱي ۽ سهڻي طريقي جي تعليم ڏني وئي آهي. معاف ڪرڻ وارو تڪليف نه ڏئي ۽ قاتل ديت ادا ڪرڻ ۾ دير نه ڪري. اهو ئي اسلامي معاشرو آهي جتي ماڻهو هڪ ٻئي سان حسن سلوڪ ڪن.
* هلڪائي ۽ ٻاجهه: هي حڪم پوئينن امتن (يهودين ۽ عيسائين) جي مقابلي ۾ هن امت لاءِ هڪ هلڪائي ۽ ٻاجهه آهي. پوئينن تي يا ته صرف قصاص لازم هو يا صرف ديت، پر هن امت کي ٻنهي مان اختيار ڏنو ويو آهي.
* حد کان وڌڻ جي مذمت: جيڪو الله جي مقرر ڪيل حدن کان وڌي ٿو، اهو ظلم ڪري ٿو ۽ ان لاءِ ڏکوئيندڙ عذاب آهي. اهو اسان کي سيکاريندي آهي ته الله جي حڪمن جي پيروي ڪرڻ ۾ ئي اسان جي ڀلائي آهي.
📜 آيت 176-180 — سوره بقرہ
ترجمو — بقرہ 178
سوره بقرہ آيت 178 - پڙهو, ٻڌو, ترجمو, سنڌي : اي مؤمنؤ خون ٿيلن بابت اوھان تي بدلي وٺڻ ۾…سوره آيت 178/286 — سوره بقرہ البقرة (Medinan). پڙهو ٻڌو ترجمو (سنڌي). ٻڌو: سوره بقرہ ٻڌو, سوره بقرہ ترجمو, سوره بقرہ mp3, سوره بقرہ pdf. آيت 176–180. سنڌيءَ ۾: اردو.
قرآن ڪريم
Monday, September 28, 2026
Don't forget us in your sincere prayers


