Bəqərə surəsi — Ayə 182

Kəlmələrin mənaları:

• Cənəf – vəsiyyətdə haqdan sapma, əyilmə, ədalətdən kənara çıxma.
• İsm – bilərəkdən edilən günah, zülm və haqsızlıq.
• Əslah – islah etmək, düzəltmək, aranı yaxşılaşdırmaq.

Təfsir:

Bu ayə, vəsiyyət məsələsində insanları ədalətə və haqqa dəvət edir. Əgər bir kəs vəsiyyət edən şəxsin vəsiyyətində bilərəkdən və ya bilməyərəkdən haqdan sapdığını, ədalətdən uzaqlaşdığını və ya açıq-aşkar bir günaha, zülmə yol verdiyini görsə, onun vəzifəsi nədir? Bu ayə bizə öyrədir ki, belə bir vəziyyətdə o şəxs susmamalı, laqeyd qalmamalıdır. O, ya vəsiyyət edənə nəsihət edərək onu doğru yola qaytarmalı, ya da vəsiyyət edənin ölümündən sonra vəsiyyətdə olan haqsızlığı aradan qaldırıb, tərəflər arasında ədalətlə islah etməlidir.

Bu islah işi heç də günah deyil, əksinə, böyük bir savabdır. Çünki insanlar arasında ədaləti bərpa etmək, haqqı yerinə qoymaq Allahın sevdiyi əməllərdəndir. Ayənin sonunda Allahın "Qəfur" (çox bağışlayan) və "Rəhim" (çox mərhəmətli) olduğu vurğulanır. Bu, həm islah edən şəxsə bir müjdədir ki, onun bu xeyirxah əməli Allah yanında məqbuldur və onun səhvləri bağışlanar, həm də vəsiyyət edən şəxsə bir ümiddir ki, əgər o, səhv etmişsə və sonradan peşman olub tövbə edərsə, Allah onu da bağışlayar.

Ey mömin qardaş! Bu ayədən öyrənirik ki, İslam dini heç vaxt haqsızlığa, zülmə göz yummur. Əgər bir yerdə haqsızlıq görürüksə, onu düzəltmək bizim borcumuzdur. Lakin bu düzəliş müdrikliklə, gözəl nəsihətlə və ədalət çərçivəsində olmalıdır. Unutmayaq ki, insanlar arasında barışıq yaratmaq, onların arasını islah etmək ibadətdir və Allah bu işi görənləri sevir. Gəlin, həyatımızın hər sahəsində ədaləti üstün tutaq və haqsızlıq gördükdə cəsarətlə onun qarşısında duraq. Allahın mərhəməti və bağışlaması isə hər zaman bizimlədir.