Аз-Зумар сүресі — Аят 49

1. Қиын сөздердің мағынасы:

• مَسَّ — тиді, жетті.
• ضُرٌّ — зиян, қиындық, ауру-сырқау, кедейлік секілді ауыртпалық.
• خَوَّلْنَاهُ — оған бердік, сыйладық, нығмет еттік.
• نِعْمَةً — игілік, жақсылық, байлық, денсаулық секілді нығмет.
• أُوتِيتُهُ — маған берілді.
• عَلَىٰ عِلْمٍ — бір білімге сүйеніп, яғни «мен бұған лайықпын, Алла менің құзыретімді білгендіктен берді» дегенді білдіреді.
• فِتْنَةٌ — сынақ, емтихан; мұнда нығметтің адамды сынау құралы екендігі айтылады.

1. Аяттың тәпсірі:

Адам басына қандай да бір ауыртпалық — ауру, жоқшылық немесе өзге де қиындық — түскенде, ол шын жүректен Раббысына жалбарынып, одан құтылуды сұрайды. Алла оның қиындығын кетіріп, өз жағынан түрлі игілік пен нығмет берген кезде, кейбір адамдар бұрынғы жалбарынуын ұмытып, тәкаппарланып: «Бұл маған өз білімімнің, еңбегімнің, лайықтылығымның арқасында берілді, мен осыған әбден лайықпын» дейді. Шындығында, бұл нығмет — Алланың сынағы. Ол пендесін байлықпен де, жоқтықпен де сынайды: кім шүкір етіп, кім күпірлік қылатынын анықтайды. Алайда адамдардың көбі бұл сынақтың мәнісін түсінбейді, нығметті өздерінің ақылы мен еңбегінің жемісі деп ойлап, алданып қалады.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Қиындық кезінде Аллаға шын ықыласпен жалбарыну — пенденің табиғи қасиеті. Бірақ бұл жалбарыну тек қиындық кезінде ғана емес, игілік кезінде де жалғасуы керек.
• Нығмет келгенде оны өз білімімізге, күшімізге немесе еңбегімізге телу — үлкен қате. Барлық игілік Алланың беруімен және Оның рақымымен келеді.
• Байлық та, денсаулық та, табыс та — бәрі сынақ. Адам сол нығметті қалай пайдаланатынын, шүкір ете ме әлде ұмыта ма, сонысына жауап береді.
• Шүкіршілік — нығметтің артуына себеп; ал нығметті өз құзыретіміз деп ойлау — адасудың басы.
• Бұл аят бізді әрдайым Аллаға мойынсұнуға, нығмет кезінде де, қиындық кезінде де Оған жүгінуге шақырады. Ислам — адамды тәкаппарлықтан сақтап, шүкіршілікке бастайтын дін. Құран әрбір адамға өмірдің әр сәтінде Алланы еске алуды үйретеді.