Гафир сүрөсү — Аят 16

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• بَارِزُونَ (бааризуун): Ачык-айкын болуп, көрүнүп тургандар. Башкача айтканда, көрүнүп, эч нерсе жашырбай турган абалда.
• الْقَهَّارُ (аль-Каххаар): Баарын жеңүүчү, баарын өз бийлигине баш ийдирүүчү, эч нерсе Ага каршы тура албаган Кудай.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Кыямат күнүнүн оор абалы сүрөттөлөт. Ошол күнү адамдар кабырларынан чыгып, кең талаада топ-топ болуп, баары көрүнүп турган абалда тизилишет. Аларды тоо да, дөбө да, эч нерсе жашыра албайт. Ал күнү адамдардын жасаган иштери, амалдары, жашыруун сырлары — баары Аллахка ачык-айкын белгилүү болот. Эч нерсе Ага жашыруун калбайт.

Ошол улуу күнү Аллах Таала: «Бүгүн бийлик, падышалык кимге таандык?» — деп сурайт. Ал күнү бардык жаратылгандар жок болуп, эч ким жооп бере албайт. Ошондо Аллах Өзү жооп берип: «Бийлик Жалгыз, Баарын жеңүүчү Аллахка таандык», — дейт. Бул жерде Аллахтын жалгыздыгы, бирдиги жана кудуреттүүлүгү ачык көрсөтүлөт. Ал күнү бардык жаратылгандар өлүм аркылуу Аллахтын кудуретине баш ийип, Анын алдында алсыз экендиктерин моюнга алышат.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Кыямат күнүндө баарыбыз Аллахтын алдында жылаңач абалда, эч нерсе жашыра албай турганыбызды эстен чыгарбайлы. Бул бизди жакшы амалдарды кылууга, жамандыктан алыс болууга түрткү берет.
• Аллахтын кудурети чексиз. Ал баарын көрөт, баарын билет. Бул бизге Аллахка болгон ишенимди бекемдеп, Ага таянууга үйрөтөт.
• Бул дүйнөдөгү убактылуу бийлик, байлык, даңк — баары өтүп кетет. Ал эми чыныгы бийлик жалгыз Аллахка гана таандык. Бул бизди дүйнөгө берилип кетүүдөн сактап, акыретти эстөөгө чакырат.
• Аллахтын «Каххар» (Баарын жеңүүчү) деген ысымы бизге Анын кудуретине моюн сунуу, Ага баш ийүү жана Ага гана сыйынуу керектигин үйрөтөт. Бул — исламдын негизги маңызы.
• Кыямат күнүндөгү бул чоң суроо-жооп бизге өлүмдүн жана акыреттин чындыгын эстетип, жакшылык кылууга, тообо кылууга, Аллахтын ырайымын издөөгө чакырат.