Sure Yûnus — Ayet 14

Kelime Anlamları:

• Halâif (خَلَائِف): Halef kelimesinin çoğulu olup, birinin ardından gelen, yerine geçen, vekil olanlar demektir.
• Min ba'dihim (مِن بَعْدِهِمْ): Onlardan sonra, yani kendilerinden önce yaşayıp helâk edilen toplumlardan sonra.
• Li-nenzura (لِنَنظُرَ): Görelim, bakalım, gözlemleyelim demektir; burada Allah'ın kullarının amellerini imtihan etmesi anlamındadır.

Tefsir:

Ey insanlar! Sizden önce nice kavimler, nice ümmetler bu dünyada yaşadı. Onlar da tıpkı sizin gibi imtihan edildiler. Kimi peygamberlerine iman etti, kurtuluşa erdi; kimi ise yalanladı, isyan etti ve azaba duçar oldu. İşte o helâk edilen toplumların ardından Allah Teâlâ sizi yeryüzünde onların yerine geçirdi. Bu büyük bir nimettir; ama aynı zamanda büyük bir sorumluluktur. Çünkü Allah sizi boşuna yaratmadı ve başıboş bırakmadı. Sizi bu dünyaya koydu ki nasıl davranacağınızı, nasıl amel edeceğinizi görsün. Yani sizi imtihan etmektedir: Hayır mı işleyeceksiniz, şer mi? İyilik mi yapacaksınız, kötülük mü? İman mı edeceksiniz, inkâr mı?

Bu ilahî imtihanın sonucu ise amellerinize göre olacaktır. Kim güzel amel işlerse güzel karşılık görecek, kim de kötülük yaparsa kötü karşılıkla yüzleşecektir. Allah'ın "görmesi" elbette O'nun her şeyi bilmesinden ayrı bir şey değildir; O, kullarının amellerini en ince ayrıntısına kadar bilir. Ancak bu ifade, kulların dünyada denenmesi ve ahirette amellerine göre mükâfat ya da ceza görmesi hikmetine işaret eder.

Ey insan! Bu dünya bir imtihan yeridir. Senden öncekilerin başına gelenler, sana da gelebilir. Onların yerine geçirilmen, sana verilen büyük bir fırsattır. Bu fırsatı iyi değerlendir! Ömrünü, sağlığını, malını, vaktini Allah'ın rızasına uygun işlerde harca. Unutma ki bir gün sen de bu dünyadan göçeceksin ve yaptıklarının karşılığını göreceksin. Allah'ın rahmetinden ümit kesme; ama O'nun azabından da gafil olma. İşte kurtuluş, bu imtihanı kazanmakta; bu imtihanı kazanmak ise imanla, salih amelle ve Allah'a samimi bir kullukla mümkündür. Rabbimiz bizleri, kendisinin razı olduğu kullardan eylesin.