بقرہ سۈرىسى — ئايەت 223

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە ئېھتىياجلىق سۆزلەر:

• حَرْثٌ: ئەسلىدە «زىرائەت مەيدانى، ئېكىنزارلىق» دېگەن مەنىدە. بۇ يەردە خوتۇنلارنىڭ بالىنىڭ ئۇرۇقى تېرىلىدىغان «مەنبە»گە ئوخشىتىلغانلىقى كۆرسىتىلىدۇ.
• أَنَّىٰ شِئْتُمْ: «قانداق خالىسىڭلار، قايسى تەرەپتىن خالىسىڭلار» دېگەن مەنىدە.
• وَقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُمْ: «ئۆزۈڭلار ئۈچۈن (ئاخىرەت ئۈچۈن) ياخشى ئەمەللەرنى ئالدىن تەييارلاڭلار» دېگەن مەنىدە.
• مُلَاقُوهُ: «ئۇنىڭغا (ئاللاھقا) ئۇچرىغۇچىلار» يەنى قىيامەت كۈنى ئاللاھنىڭ ھۇزۇرىدا ھېساب بېرىش ئۈچۈن تۇرىدىغانلار.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى مۆمىنلەر! سىلەرنىڭ خوتۇنلىرىڭلار سىلەر ئۈچۈن بىر «زىرائەت مەيدانى»دۇر. يەنى ئۇلار سىلەرنىڭ ئەۋلادلىرىڭلارنىڭ ئۇرۇقى تېرىلىدىغان، بالىلىرىڭلار ئۇنىڭدىن ھاسىل بولىدىغان مۇبارەك مەنبەدۇر — خۇددى يەر ئۆزىدىن ئۆسۈملۈك ۋە مېۋە چىقارغىنىدەك. شۇڭا ئۇلار بىلەن جىنسىي مۇناسىۋەتتە بولغاندا، ئاللاھ بەلگىلىگەن پاكىز يول — يەنى ئالدى تەرەپتىن بولۇشى كېرەك؛ بۇنىڭدىن باشقا ناچار يوللارغا يۈرۈش ھەرگىز جائىز ئەمەس. ئەگەر ئالدى تەرەپتىن بولسا، قانداق شەكىلدە ۋە قايسى تەرەپتىن بولۇشىنى ئۆزۈڭلار بىلەن ئايالىڭلار ئارىسىدا مەسلىھەتلىشىپ، خالىغىنىڭلارچە قىلسىڭلار بولىدۇ.

ئاندىن ئۆزۈڭلار ئۈچۈن ئاخىرەت ئۈچۈن ياخشى ئەمەللەرنى ئالدىن تەييارلاڭلار. بۇنىڭ بىر مىسالى: جىنسىي مۇناسىۋەت قىلغاندا ئاللاھنىڭ ئىسمىنى ياد قىلىش، پاك ئەۋلاد تىلەش، ھەتتا بۇ ئەمەلنى ئاللاھنىڭ رازىلىقىنى ئىزدەش ۋە ياخشى پەرزەنت ئۈمىدى بىلەن قىلىش — بۇلارنىڭ ھەممىسى ئاخىرەت ئۈچۈن ئالدىن تەييارلانغان ياخشى ئەمەلدۇر.

ئاللاھتىن قورقۇڭلار! ئۇنىڭ بۇيرۇقلىرىنى ئورۇنداپ، چەكلىگەنلىرىدىن يېنىڭلار — بۇنىڭ ئىچىدە ئاياللار توغرىسىدا بەلگىلەنگەن ھۆكۈملەرمۇ بار. شۇنداقلا شۇنى ئېنىق بىلىڭلاركى، سىلەر قىيامەت كۈنى ئاللاھقا ئۇچرايسىلەر، ئۇنىڭ ھۇزۇرىدا تۇرۇپ، قىلغان ھەر بىر ئەمەلىڭلار ئۈچۈن ھېساب بېرىسىلەر.

ئى پەيغەمبەر! مۆمىنلەرگە خۇشخەۋەر بەرگىنكى، ئۇلار ئاخىرەتتە ئاللاھقا ئۇچرىغاندا، ئۇلارنى كۈتۈۋالىدىغان نەرسە — مەڭگۈلۈك نېئمەتلەر ۋە ئاللاھنىڭ جەمالىغا نەزەر سېلىش شەرىپىدۇر. بۇ شۇنداق بۈيۈك مۇكاپاتكى، ھېچقانداق كۆز كۆرمىگەن، ھېچقانداق قۇلاق ئاڭلىمىغان ۋە ھېچقانداق ئادەمنىڭ خەيالىغا كەلمىگەن نېئمەتلەردۇر.

ئى مۆمىنلەر! بۇ ئايەت سىلەرگە ئائىلە ھاياتىڭلارنىڭمۇ ئىبادەت ۋە ئاخىرەت تىجارىتىگە ئايلاندۇرۇش يولىنى كۆرسىتىدۇ. ئەگەر سىلەر ھەر بىر ئەمىلىڭلارنى ئاللاھنىڭ رازىلىقى ئۈچۈن قىلساڭلار، ھەتتا ئەڭ ئاددىي ئىشلارمۇ سىلەر ئۈچۈن ساۋابقا ئايلىنىدۇ. شۇڭا ئاللاھنىڭ بۇيرۇقلىرىغا ئەمەل قىلىپ، ئۇنىڭغا ئۇچرىشىش ئۈچۈن تەييارلىق قىلىڭلار — بۇ دۇنيا ۋە ئاخىرەتنىڭ بەختىگە ئېرىشىشنىڭ يولىدۇر.