سوڕەتی به‌قهره — ئایه‌ت 30

1. مانای وشەکان:

• خەلیفە: ئەو کەسەی جێنشینی کەسێکی تر دەگرێتەوە و نوێنەرایەتی دەکات لە کاروبارەکاندا.
• نوسەببیحو: پاکی و ستایشی خودا دەکەین، دەڵێین: "سوبحانە الله وە بیحەمدیه".
• نوقدیسو لەکە: تەقدیس و پاکڕاگرتن بۆ خودا، واتە خودا پاک دەکەینەوە لە هەموو شتێک کە شایەنی شکۆمەندی ئەو نییە.
• یەسفیکو: دەڕژێنن، دەکوژن.
• ئەعلمو ما لا تەعلەمون: من دەزانم ئەوەی ئێوە نازانن، لە حیکمەت و مەبەستی گەورە.

1. تەفسیری ئایەت:

خوای گەورە دەفەرموێت: ئەی پێغەمبەر، بۆ خەڵکی باس بکە کاتێک پەروەردگارت بە فریشتەکانی فەرموو: من لە زەویدا جێنشین و نوێنەرێک دادەنێم کە جێگەی یەکتری دەگرنەوە بۆ ئاوەدانکردنەوەی زەوی بە گوێڕایەڵی خودا. فریشتەکان پرسیاریان کرد بە شێوەی پرسیاری فێربوون و ڕێنمایی، نەک ناڕەزایی: ئایا کەسێک دادەنێیت لە زەویدا کە تێیدا خراپەکاری دەکات و خوێن دەڕژێنێت بە ناحەق؟ لە کاتێکدا ئێمە تۆ پاک دەکەینەوە و ستایشت دەکەین و تەقدیست دەکەین، هەرگیز لە گوێڕایەڵیت ناوەستین. خوای گەورە وەڵامی دانەوە: من دەزانم ئەوەی ئێوە نازانن لە حیکمەت و مەبەستی گەورە لە دروستکردنیان و جێنشینکردنیان لە زەویدا.

1. پەیامی ڕێنمایی و بانگەشەی ئیسلامی:

ئەم ئایەتە پیرۆزە وانەیەکی گرنگمان فێر دەکات: خودای گەورە هەموو شتێک بە حیکمەت و زانستێکی بێ سنوور دەکات، تەنانەت ئەگەر ئێمە وەک مرۆڤ نەتوانین حیکمەتی هەندێک کار تێبگەین. خودا مرۆڤی بە ڕێز و شکۆوە دروست کردووە و کردوویەتی بە جێنشین لە زەویدا، ئەمە شەرەفێکی گەورەیە بۆ ئێمە. با سوپاسی خودا بکەین بۆ ئەم ناز و نیعمەتە و هەوڵ بدەین زەوی بە چاکە و دادپەروەری ئاوەدان بکەینەوە، نەک بە خراپەکاری و خوێنڕشتن. با هەمیشە لە یاد خودا بین و وەک فریشتەکان تەسبیحاتی خودا بکەین و ستایشی بکەین، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا بزانین کە خودا زانایە بە هەموو شتێک و ئێمە زانستمان کەمە. ئەم ئایەتە دەرگایەکە بۆ تێگەیشتن لە گەورەیی خودا و بەرزی پلەی مرۆڤ لای خودا، با بە دڵێکی پڕ لە ئیمان و سوپاسەوە ڕێگای ڕاست بدۆزینەوە و شوێن فەرمانەکانی خودا بکەوین.