سوره فرقان — آیه 69

معانی کلمات:

• یُضاعَف: دو چندان و چند برابر میشود.
• یَخلُد: جاودانه میماند.
• مُهانًا: خوار و ذلیل، با حالتی از حقارت و پستی.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در ادامه بیان ویژگیهای بندگان بدکار و مشرکان، عاقبت شوم آنان را اینگونه ترسیم میکند: عذاب آنان در روز قیامت چند برابر و مضاعف میشود و نه تنها عذابشان سبک نیست، بلکه پیوسته در آن عذاب جاودانه میمانند و در حالی که خوار و ذلیل و سرشکسته هستند، در آن عذاب به سر میبرند. این خلود و ماندگاری در عذاب، همراه با اهانت و تحقیر است؛ به گونهای که نه راه فراری دارند و نه امیدی به نجات. این وعید سخت، برای کسانی است که مرتکب گناهان کبیرهای همچون شرک به خدا، قتل نفس محترمه و زنا شدهاند و بدون توبه از دنیا رفتهاند. اما اگر کسی از این گناهان توبه کند و ایمان آورد و عمل صالح انجام دهد، خداوند توبه او را میپذیرد و سیئاتش را به حسنات تبدیل میکند؛ زیرا خداوند غفور و رحیم است و درِ توبه را تا آخرین لحظه حیات به روی بندگانش باز گذاشته است.

فواید و پیامهای آیه:

• عدالت الهی: این آیه نشان میدهد که خداوند عادل است و هر کس به مقدار گناهانش کیفر میبیند؛ اما رحمت او نیز گسترده است و با توبه، عذاب را از بنده برمیدارد.
• اهمیت توبه: خداوند با اینکه وعده عذاب شدید داده، بلافاصله راه نجات را نشان میدهد و این نشانه محبت و رحمت او به بندگان است؛ پس هیچکس نباید از رحمت خدا ناامید شود.
• پرهیز از گناهان کبیره: شناخت عاقبت تلخ گناهان، انسان را به تقوا و پرهیزکاری دعوت میکند و او را از سقوط در ورطه هلاکت بازمیدارد.
• امیدواری به رحمت الهی: این آیه به گناهکاران امید میدهد که اگر زندهاند و فرصت دارند، با توبه به سوی خدا برگردند و زندگی خود را متحول کنند.