آل عمران سۈرىسى — ئايەت 152

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• تَحُسُّونَهُم: ئۇلارنى قىرغىن قىلىپ ئۆلتۈرەتتىڭلار، شەددەت بىلەن ئۆلتۈرەتتىڭلار.
• فَشِلْتُمْ: قورقۇپ ئاجىزلىق كۆرسەتتىڭلار، جاسارىتىڭلارنى يوقاتتىڭلار.
• تَنَازَعْتُمْ: ئىختىلاپ قىلدىڭلار، كېلىشەلمىدىڭلار.
• صَرَفَكُمْ عَنْهُمْ: ئۇلارغا بولغان غەلىبىڭلارنى قايتۇرۇۋەتتى، ئۇلارنى سىلەرگە غالىب قىلدى.
• لِيَبْتَلِيَكُمْ: سىلەرنى سىناش ئۈچۈن.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئۇھۇد غەزىۋىسىدە مۇسۇلمانلار دەسلەپتە غەلىبە قازانغان ۋاقىتتا، ئۇلار دۈشمەنلەرنى ئاللاھنىڭ ئىرادىسى بىلەن شەددەت بىلەن ئۆلتۈرۈۋاتاتتى. ئاللاھ تائالا ئۇلارغا بەرگەن غەلىبە ۋەدىسىنى ئەمەلگە ئاشۇردى. لېكىن كېيىن مۇسۇلمانلارنىڭ بىر قىسمى ئاجىزلىق كۆرسىتىپ، ئۆزئارا ئىختىلاپ قىلىشتى. پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ بۇيرۇقىغا خىلاپلىق قىلىپ، ئۆز ئورنىنى تاشلاپ غەنىمەت يىغىشقا ئالدىراشتى. بۇ خاتالىق ئۇلارغا غەلىبە كۆرسىتىلگەندىن كېيىن يۈز بەردى. ئۇلارنىڭ ئىچىدە دۇنيا مال-مۈلۈكىنى ئارزۇ قىلغانلار بار، يەنە بەزىلىرى ئاخىرەت ساۋابىنى ئارزۇ قىلغانلار بار ئىدى. ئاندىن ئاللاھ تائالا ئۇلارنى دۈشمەن ئۈستىدىن غەلىبىدىن قايتۇرۇۋەتتى، بۇ ئۇلارنى سىناش ئۈچۈن ئىدى. ئاخىرىدا ئاللاھ ئۇلارنىڭ خاتالىقىنى ئەپۇ قىلدى. ئاللاھ مۇئمىنلەرگە چوڭ مەرھەمەت ئىگىسىدۇر.

3) ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئاللاھ تائالا مۇئمىنلەرگە بەرگەن ۋەدىسىنى ھەرگىز بۇزمايدۇ، ئەمما مۇئمىنلەر ئۆز مەسئۇلىيىتىنى ئادا قىلىشى كېرەك.
• پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ بۇيرۇقىغا ئىتائەت قىلىش غەلىبىنىڭ ئاچقۇچىدۇر، خىلاپلىق قىلىش مەغلۇبىيەتكە سەۋەب بولىدۇ.
• دۇنيا ۋە ئاخىرەت ئارىسىدا تاللاش قىلىش ھەر بىر مۇئمىننىڭ ئىمانىنىڭ سىنىقىدۇر.
• ئاللاھ تائالا مۇئمىنلەرنى سىناش ئۈچۈن بەزىدە مەغلۇبىيەت بېرىدۇ، ئەمما تەۋبە قىلغانلارنى ئەپۇ قىلىدۇ.
• ئاللاھنىڭ مەرھەمىتى ۋە ئەپۇسى مۇئمىنلەرگە ھەمىشە يېقىندۇر، شۇڭا ئۈمىدسىزلىككە چۆكمەسلىك كېرەك.