ص سۈرىسى — ئايەت 6

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا مەككە مۇشرىكلىرىنىڭ چوڭلىرى ۋە ئاقسۆڭەكلىرىنىڭ ئۆز ئەگەشكۈچىلىرىنى پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا قارشى تۇرۇشقا ۋە بۇتلىرىغا چىڭ ئېسىلىشقا قانداق تەرغىب قىلغانلىقىنى بايان قىلىدۇ.

ئايەتتىكى مۇھىم سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• الْمَلَأُ: قەۋمنىڭ چوڭلىرى، ئاقسۆڭەكلىرى ۋە ئەھمىيەتلىك كىشىلىرى.
• انطَلَقَ: كەتتى، يولغا چىقتى. بۇ يەردە ئۇلارنىڭ يىغىلىپ مەسلىھەت قىلغاندىن كېيىن تارقىلىپ، ئۆز ئارا تەرغىب قىلغانلىقىنى كۆرسىتىدۇ.
• امْشُوا: مېڭىڭلار، يەنى ئۆز يولۇڭلاردا داۋام قىلىڭلار.
• اصْبِرُوا: سەۋر قىلىڭلار، چىداملىق بولۇڭلار.
• آلِهَتِكُمْ: سىلەرنىڭ بۇتلىرىڭلار، يەنى ئاتا-بوۋىلىرىڭلاردىن قالغان بۇتلار.
• يُرَادُ: ئىرادە قىلىنغان، كۆزلىنىۋاتقان ئىش. بۇ يەردە ئۇلار بۇ دەۋەتنى پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ ئۆزى ئۈچۈن ئورۇن ۋە ئۈستۈنلۈك قولغا كەلتۈرۈشنى مەقسەت قىلغان بىر ئىش دەپ چۈشەنگەنلىكىنى بىلدۈرىدۇ.

ئايەتنىڭ تەپسىرلىك مەنىسى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە مەككە مۇشرىكلىرىنىڭ چوڭلىرى ۋە ئاقسۆڭەكلىرىنىڭ بىر يەرگە يىغىلىپ مەسلىھەت قىلغاندىن كېيىن، ئۆز ئەگەشكۈچىلىرىگە ۋە ئاممىغا مۇنداق دېگەنلىكىنى خەۋەر قىلىدۇ: ئەي قەۋمىم، ئاتا-بوۋىلىرىڭلارنىڭ دىنىدا چىڭ تۇرۇڭلار، ئۇنى تاشلىماڭلار، مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ دەۋىتىگە قۇلاق سالمىڭلار، ئۇنىڭ ئاتا-بوۋىلىرىڭلارنىڭ دىنىنى بۇزۇشىغا يول قويماڭلار. ئۆز بۇتلىرىڭلارغا چىڭ ئېسىلىڭلار، ئۇلارغا چوقۇنۇشنى داۋاملاشتۇرۇڭلار، بۇ يولدا قىيىنچىلىقلارغا ۋە مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ ئەگەشكۈچىلىرىنىڭ كۆپىيىۋاتقانلىقىغا سەۋر قىلىڭلار. ئۇلار: مۇھەممەد بىزنى بىر ئاللاھقا ئىبادەت قىلىشقا چاقىرىۋاتقان بۇ ئىش ئۇنىڭ ئۆزى ئۈچۈن ئويلاپ چىققان بىر پىلان، ئۇ بۇ ئارقىلىق بىزنىڭ ئۈستىمىزدىن ھۆكۈمرانلىق قىلىشنى، بىز ئۇنىڭغا ئەگىشىدىغان بولۇشنى ئىستەيدۇ، دېيىشتى.

ئۇلارنىڭ بۇ سۆزلىرى ئۇلارنىڭ ھەقىقەتنى چۈشىنىشتىن يىراقلىقىنى ۋە ھەسەتخورلۇقىنى كۆرسىتىدۇ. ئۇلار پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ ئېلىپ كەلگەن دىنىنىڭ ھەقىقىي مەقسىتىنى چۈشەنمىدى، بەلكى ئۆزلىرىنىڭ دۇنياۋى مەنپەئەتلىرىنى ۋە ئىجتىمائىي ئورنىنى قوغداش ئۈچۈن ھەقىقەتكە قارشى تۇردى. ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ بۇتلىرىغا چىڭ ئېسىلىپ، ئاتا-بوۋىلىرىنىڭ خاتا ئەقىدىسىنى داۋاملاشتۇرۇشنى تەشەببۇس قىلدى.

بۇ ئايەتتىن بىز ئۈچۈن مۇھىم ساۋاقلار بار: ھەقىقەتكە قارشى تۇرۇش ۋە ئاتا-بوۋىلارنىڭ خاتا يولىنى داۋاملاشتۇرۇش ھەر قانداق جەمئىيەتتە بولغان خاتالىق. ئاللاھ تائالا بىزنى ھەقىقەتنى قوبۇل قىلىدىغان، پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ دەۋىتىگە ئەمەل قىلىدىغان ۋە بىر ئاللاھقا ئىبادەت قىلىدىغان سەمىمىي مۇئمىنلەردىن قىلغاي.