Сад сүресі — Аят 8

1. Сөздердің мағынасы:

• أَأُنزِلَ عَلَيْهِ الذِّكْرُ: Оған Құран түсірілді ме? Яғни, Мұхаммедке (с.а.с.) ғана Құран берілді ме?
• مِن بَيْنِنَا: Біздің арамыздан, яғни бізден бөлек пе?
• الذِّكْرُ: Құран, еске салу, уағыз.
• شَكٍّ: Күмән, күдік.
• لَمَّا يَذُوقُوا: Әлі татпады, әлі дәм тартпады.
• عَذَابِ: Азап, жаза.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Алла Тағала Мекке мүшріктерінің Құран мен Пайғамбар (с.а.с.) туралы айтқан менмен сөздерін әшкерелейді. Олар: «Біздің арамыздан осы Мұхаммедке ғана Құран түсірілді ме? Біз сияқты адамдар тұрғанда, оған ғана уахи келді ме?» – деп таңырқады және оны мойындаудан бас тартты. Олар өздерін елдің үлкендері, ақсүйектері санап, уахидың өздеріне түсуі керек деп ойлады. Бұл – таза менмендік пен тәкаппарлықтың белгісі.

Содан кейін Алла олардың шынайы жай-күйін айтады: «Бәлкім, олар Менің уахиымнан күмәнданып жүр». Яғни, олардың бұл сөздері шындықты іздеуден туған сұрақ емес, керісінше жүректеріндегі күмән мен сенімсіздіктен туған. Олар Құранның Алладан екеніне көз жеткізе алмай, күдікке бой алдырды.

Аяттың соңында Алла былай дейді: «Олай емес, олар әлі азапты татпады». Яғни, олардың бұл тәкаппарлығы мен күмәнінің бір себебі – Алланың оларға беріп отырған мұрсаты мен кешірімі. Егер олар азаптың дәмін татса, дереу сенетін еді, бірақ ол кездегі имандары пайда бермейтін еді. Бұл – Алланың оларға берген мүмкіндігі, бірақ олар оны дұрыс пайдаланбады.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Менмендік пен тәкаппарлық иманға кедергі: Адам өзін басқалардан жоғары санап, шындықты қабылдаудан бас тартса, бұл оны адасушылыққа апарады. Ислам – кішіпейілділік пен шындыққа мойынсұну діні.
• Күмән – жүректің ауруы: Күмән адамды шындықтан алыстатады. Ал Құран – күмәнді кетіретін, жүректі тыныштандыратын кітап. Оны оқып, ойлану – күмәннен арылудың жолы.
• Алланың мұрсаты – мүмкіндік: Алла адамдарға тәубе етуге мүмкіндік береді. Бірақ бұл мүмкіндікті пайдаланбай, тәкаппарлықта қалу – өкінішке әкеледі.
• Ислам – барлық адамға арналған: Құран белгілі бір ақсүйектерге немесе бір топқа ғана түспеген. Ол – бүкіл адамзатқа арналған тура жол. Кім оны шын жүректен қабылдаса, ол – бақытты.
• Азапты татпай тұрып ойлану: Адам азапты көрмей тұрып, Алланың сөзін тыңдап, ойлануы керек. Өйткені азап келген соң иман пайда бермейді.

Осылайша, бұл аят бізді менмендіктен, күмәннан арылуға, Құранды шын жүректен қабылдауға және Алланың мұрсатын бағалауға шақырады. Ислам – адамды тәкаппарлықтан құтқарып, шындыққа бастайтын нұр.