احقاف سۈرىسى — ئايەت 24

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• عَارِضًا: ئۇپۇقنىڭ بىر تەرىپىدە كۆرۈنگەن بۇلۇت.
• أَوْدِيَتِهِمْ: ئۇلارنىڭ ۋادىلىرى، يەنى ئۇلارنىڭ يۇرت-ماكانلىرى.
• مُمْطِرُنَا: بىزگە يامغۇر ياغدۇرغۇچى.
• اسْتَعْجَلْتُم: ئالدىراپ سورىغان، يەنى ئالدىراپ كېلىشىنى تەلەپ قىلغان.
• رِيحٌ: شامال.
• عَذَابٌ أَلِيمٌ: قاتتىق ئازاب.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاد قەۋمى ئۆزلىرىگە ۋەدە قىلىنغان ئازابنى ئالدىراپ سوراپ، پەيغەمبەر ھۇد ئەلەيھىسسالامغا: "ئەگەر سۆزۈڭ راست بولسا، بىزگە ۋەدە قىلغان ئازابنى ئېلىپ كەل" دېگەن ئىدى. ئاللاھ تائالا ئۇلارغا ئازابنى كۆرۈنەرلىك شەكىلدە ئەۋەتتى. ئۇلار ئاسماننىڭ بىر تەرىپىدە ئۇپۇقنى قاپلىغان بىر بۇلۇتنى كۆرۈپ، ئۇنىڭ ئۆز ۋادىلىرىغا قاراپ كېلىۋاتقانلىقىنى بايقىدى. ئۇلار بۇنى يامغۇر ياغدۇرىدىغان بۇلۇت دەپ ئويلىدى ۋە خۇشال بولۇپ: "بۇ بىزگە يامغۇر ياغدۇرىدىغان بۇلۇت" دېيىشتى. ئەمما ھۇد ئەلەيھىسسالام ئۇلارغا: "بۇ سىلەر ئويلىغاندەك يامغۇر ۋە رەھمەت بۇلۇتى ئەمەس، بەلكى سىلەر ئالدىراپ سورىغان ئازابنىڭ ئۆزىدۇر. بۇ شامال بولۇپ، ئۇنىڭ ئىچىدە قاتتىق ئازاب بار" دەپ ئۇقتۇردى.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھنىڭ ئازابى كەلگەندە ئىنسانلار ئۇنىڭ ھەقىقىي ماھىيىتىنى چۈشەنمەي، ئۆزلىرىنىڭ ناچار ئەمەللىرىگە ماس كەلمەيدىغان ئۈمىدلەر بىلەن ئالدىنىپ قالىدۇ. ئاد قەۋمى ئاللاھقا ئىمان ئېيتىشتىن باش تارتىپ، پەيغەمبەرنى مەسخىرە قىلىپ، ئازابنى ئالدىراپ سورىغان ئىدى. ئاخىرىدا ئۇلار كۈتكەن رەھمەت ئەمەس، بەلكى ھالاك قىلغۇچى شامال كەلدى. بۇ ئايەتتىن ئىبرەت ئېلىشىمىز كېرەككى، ئاللاھنىڭ ھۆكۈمىگە تەن بېرىش، پەيغەمبەرلەرنىڭ دەۋىتىنى قوبۇل قىلىش ۋە ئازاب كەلگەندە ئاندىن ئىمان ئېيتىشتىن ئاۋۋال ئىمان ئېيتىش لازىمدۇر. ئاللاھ تائالا بىزنى ئاد قەۋمىنىڭ ئاقىبىتىدىن ئىبرەت ئالىدىغان، ھەقىقەتنى ئاڭلاپ قوبۇل قىلىدىغان بەندىلەردىن قىلسۇن.