محمد سۈرىسى — ئايەت 12

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• يُدْخِلُ: كىرگۈزىدۇ.
• جَنَّاتٍ: باغلار، جەننەتلەر.
• تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ: ئاستىدىن دەريالار ئېقىپ تۇرىدۇ.
• يَتَمَتَّعُونَ: دۇنيا لەززەتلىرىدىن بەھرىمەن بولۇپ، پەقەت ھاۋايى-ھەۋەسكە بېرىلىدۇ.
• الْأَنْعَامُ: چارۋا ماللار (كالىلار، قويلار، تۆگىلەر قاتارلىقلار).
• مَثْوًى: تۇرالغۇ، مەسكەن، ئورۇن.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئىمان ئېيتقان ۋە ياخشى ئەمەللەرنى قىلغان مۇئمىنلەر بىلەن كاپىرلارنىڭ ئاقىۋىتىنى سېلىشتۇرۇپ بېرىدۇ.

ئاللاھ تائالا ئاللاھقا ۋە ئۇنىڭ پەيغەمبىرىگە ئىمان كەلتۈرگەن، شۇنداقلا ياخشى ئەمەللەرنى قىلغان بەندىلىرىنى ئاستىدىن دەريالار ئېقىپ تۇرىدىغان جەننەتلەرگە كىرگۈزىدۇ. بۇ ئۇلارغا ئاللاھنىڭ بەرگەن ئۇلۇغ ئىكرامى ۋە مۇكاپاتىدۇر. ئۇلار دۇنيادا ئاللاھنىڭ بۇيرۇقلىرىغا بويسۇنۇپ، چەكلىمىلىرىدىن يېنىپ، ياخشى ئىشلارنى قىلدى، شۇڭا ئاخىرەتتە ئەڭ گۈزەل تۇرالغۇغا ئېرىشىدۇ.

ئەمما كاپىر بولغانلارغا كەلسەك، ئۇلار دۇنيادا پەقەت ھاۋايى-ھەۋەس ۋە شەھۋەتلىرىنىڭ كەينىگە كىرىپ، لەززەتلىنىپ ياشايدۇ. ئۇلارنىڭ يېمەك-ئىچمەكتىن باشقا ئويلىغىنى يوق، پەقەت قورسىقى ۋە شەھۋىتىنى قاندۇرۇش ئۈچۈن ياشايدۇ. بۇ جەھەتتە ئۇلار چارۋا ماللارغا ئوخشايدۇ — ماللار قانداقلا يەسە، شۇنداقلا ئۇلارمۇ پەقەت يېيىش، ئىچىش ۋە شەھۋەتتىن باشقا نەرسىنى ئويلىمايدۇ. ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ ئاخىرەتتىكى ئاقىۋىتى ھەققىدە پىكىر قىلمايدۇ، ئويلىنىپ باقمايدۇ.

ئاخىرەتتە بولسا، ئۇلارنىڭ تۇرالغۇسى ۋە مەسكىنى دوزاخ بولىدۇ. ئۇلار دوزاخقا كىرىپ، ئۇ يەردە مەڭگۈ قالىدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ھاياتلىق پەقەت يېيىش-ئىچىش ۋە لەززەتلىنىش ئۈچۈن ئەمەس. ھەقىقىي مۇۋەپپەقىيەت ئاللاھقا ئىمان كەلتۈرۈش، ياخشى ئەمەللەرنى قىلىش ۋە ئاخىرەت ئۈچۈن تەييارلىق قىلىشتۇر. ئاللاھ تائالا مۇئمىنلەرگە جەننەتنى ۋەدە قىلغان بولسا، كاپىرلارغا دوزاخنى ۋەدە قىلغان. ئەقىللىق ئادەم ئاللاھنىڭ ۋەدىسىگە ئىشىنىپ، ئۇنىڭ يولىدا ماڭىدۇ ۋە جەننەتكە ئېرىشىش ئۈچۈن تىرىشىدۇ. ئاللاھ بىزنىڭ ھەممىمىزنى ئىمان ۋە ياخشى ئەمەللەر بىلەن زىننەتلىنىپ، جەننەتكە كىرىدىغان بەختلىك بەندىلىرىدىن قىلسۇن.