Сураи Аль-Фатх — Оят 10

1. Маънои калимаҳои душворфаҳм:

• يُبَايِعُونَكَ — бо ту аҳд мебанданд, паймон мебанданд.
• نَكَثَ — аҳдро шикаст, паймонро вайрон кард.
• أَوْفَىٰ — вафо кард, аҳдро иҷро намуд.
• عَاهَدَ عَلَيْهِ اللَّهَ — бо Худо аҳду паймон баст.

1. Тафсири оят:

Худованди Мутаъол дар ин оят ба Пайғамбари худ (с) хитоб мекунад, ки онҳое, ки бо ту — эй Расул — дар Ҳудайбия байъат мекунанд, яъне паймон мебанданд, ки дар роҳи Худо биҷанганд ва фирор накунанд, дар ҳақиқат бо Худо байъат мекунанд, на бо ту. Зеро Худост, ки онҳоро ба ин кор амр кардааст ва Ӯст, ки ба онҳо подош медиҳад. Дасти Худо болои дастҳои онҳост ҳангоми байъат кардан; Ӯ бар онҳо огоҳ аст ва ҳеҷ чиз аз ҳолашон аз Ӯ пинҳон намемонад. Пас ҳар кас аҳди худро шиканад ва ба он чизе, ки бо Худо паймон бастааст — ёрӣ додани дини Ӯ — вафо накунад, зарари шикастани аҳдаш танҳо ба худи ӯ бармегардад ва ба Худо ҳеҷ зиёне намерасонад. Ва ҳар кас ба он чизе, ки бо Худо аҳд бастааст, вафо кунад, Худо ба ӯ подоши бузург — биҳишт — ато хоҳад кард.

Дар ин оят исбот шудааст, ки Худо сифати «даст» дорад, аммо ба гунае, ки сазовори зоти поки Ӯст, бидуни ташбеҳ (монанд кардан ба махлуқот) ва бидуни таъвил (тафсири нодуруст). Ин ақидаи аҳли суннат ва ҷамоат аст.

1. Фавоиде, ки аз ин оят бармеоянд ва мардумро ба Ислом ва Қуръон меҳрубон мекунанд:

• Байъат ва аҳд бо Пайғамбар (с) дар ҳақиқат аҳд бо Худост; ин нишон медиҳад, ки вафо ба аҳд дар Ислом то чӣ андоза арзишманд аст.
• Худо ҳамеша бо бандагони худ аст ва аъмоли онҳоро мебинад; ин боиси оромии дил ва эҳсоси назорати илоҳӣ мегардад.
• Шикастани аҳд танҳо ба худи инсон зарар мерасонад, на ба Худо; ин моро ба вафодорӣ ва ростқавлӣ тарғиб мекунад.
• Вафо ба аҳд сабаби подоши бузург — биҳишт — мегардад; ин умедворӣ ва рағбатро ба некӣ зиёд мекунад.
• Ислом дини аҳд, масъулият ва вафодорӣ аст; ҳар кас ба ин дини пок пайваст шавад, дар дунё ва охират сарфароз хоҳад буд.