Hujurot surasi — Oyat 1

Kalimalarning maʼnolari:

• Lā tuqaddimū: Oldinlamang, o‘zingizcha biror ishni ularning oldiga chiqarmang, ya’ni Alloh va Rasuli oldida o‘z fikringizni, so‘zingizni yoki amalingizni birinchi o‘ringa qo‘ymang.
• Bayna yaday: Oldida, huzurida, ya’ni Alloh va Uning Rasuli hukmidan oldin o‘z hukmingizni chiqarmang.
• Taqvo: Allohning buyruqlarini bajarib, qaytarganlaridan saqlanish.

Tafsir:

Ey Allohga va Uning Rasuliga iymon keltirgan mo‘minlar! Alloh va Uning Rasuli huzurida o‘zingizni oldinga surmang, ya’ni din ishlarida, shariat ahkomlarida Alloh va Rasuli hukm bermasdan turib, o‘z fikringizcha biror qaror chiqarmang yoki biror ishni boshlamang. Har qanday so‘z va amalda Alloh va Uning Rasuli hukmini kutishingiz lozim. Alloh va Rasuli biror ishga ruxsat bermagunlaricha yoki buyurmagunlaricha, siz o‘z ixtiyoringiz bilan biror narsani halol yoki harom deb atamang, biror bid’atni dinga kiritmang.

So‘zingizda va amalingizda Allohdan qo‘rqing, Uning buyruqlariga xilof ish qilishdan saqlaning. Chunki Alloh taolo sizlarning barcha so‘zlaringizni eshituvchi, barcha niyatlaringizni va amallaringizni biluvchidir. Uning nazaridan hech narsa yashirin qolmaydi va Qiyomat kuni barcha qilgan ishlaringizga yarasha mukofot yoki jazo beradi. Bu oyatda mo‘minlar uchun dinda yangilik kiritishdan, Alloh ruxsat bermagan narsalarni shariatga qo‘shishdan qattiq ogohlantirish bor.

Foydalar:

• Mo‘min kishi har bir ishida Alloh va Uning Rasuli hukmiga bo‘ysunishi, o‘z fikri va xohishini ularning oldiga qo‘ymasligi kerak. Bu iymonning haqiqiy talabidir.
• Dinda bid’at kiritish — katta gunohdir. Islomda har bir ibodat va amal faqat Qur’on va Sunnatga asoslangan bo‘lishi shart.
• Alloh taolo barcha so‘zlarimizni eshitadi va barcha niyatlarimizni biladi. Shu bois har bir so‘z va amalda ehtiyot bo‘lish, taqvo bilan yashash lozim.
• Bu oyat mo‘minlarni Alloh va Rasuli oldida kamtarin bo‘lishga, o‘zlarini past tutishga va har bir ishda ularning iznini kutishga o‘rgatadi. Bu esa musulmon jamiyatida tartib va itoatni mustahkamlaydi.
• Allohning ilmi hamma narsani qamrab olgan. Bu haqiqatni yodda tutgan inson gunoh qilishdan saqlanadi va to‘g‘ri yo‘lda mustahkam turadi.