Сураи Аль-Инсан — Оят 24

1. Маънои калимаҳои муҳим:

• فَاصْبِرْ: сабр кун, тоқат кун.
• لِحُكْمِ رَبِّكَ: ба ҳукми Парвардигорат, яъне ба қазову қадари Ӯ ва аҳкоми дини Ӯ.
• آثِمًا: гуноҳкор, фосиқ — касе ки дар гуноҳ ғарқ аст.
• كَفُورًا: кофири сирф, касе ки дар куфру гумроҳӣ аз ҳад гузаштааст.

1. Тафсири оят:

Худованд ба Паёмбари худ (с) фармон медиҳад, ки ба ҳукми Парвардигораш сабр кунад — ҳам ба ҳукми қадарӣ, ки аз озмоишу душвориҳо иборат аст, ва ҳам ба ҳукми шаръӣ, ки паём расонидан ва амал ба аҳкоми дин аст. Ӯ бояд дар ин роҳ устувор бошад ва аз касе, ки ба гуноҳ ё куфр даъват мекунад, итоат накунад. Оят мефармояд, ки ба гуноҳкор дар он чи ба сӯи гуноҳ даъват мекунад, ва ба кофир дар он чи ба сӯи куфр даъват мекунад, итоат макун. Калимаи «أو» дар ин ҷо барои тавъеъ (гуногунӣ) аст, яъне ҳар ду гурӯҳро дар бар мегирад: на гуноҳкорро итоат кун ва на кофирро. Баъзе муфассирон гуфтаанд, ки «أو» ба маънои «ва» аст, яъне аз онҳо касеро ки ҳам гуноҳкор ва ҳам кофир аст, итоат макун; зеро ин ҳолати кофирон аст. Пас маънои умумӣ он аст, ки Паёмбар (с) ва пайравони ӯ набояд ба даъвати аҳли ботил — хоҳ гуноҳкор бошад хоҳ кофир — гӯш диҳанд, балки бояд бар ҳаққ устувор бошанд ва ба ёди Парвардигор машғул шаванд.

1. Фоидаҳои ин оят барои ҷалби дилҳо ба Ислом ва Қуръон:

• Ин оят нишон медиҳад, ки роҳи ҳақ ҳамеша бо душворӣ ва мухолифат ҳамроҳ аст, ва сабр кардан дар ин роҳ сабаби саодати дунёву охират мегардад.
• Худованд бандагони худро танҳо намегузорад; Ӯ ҳукм мекунад ва аз бандагонаш сабру итоат мехоҳад, ки ин худ лутфест барои онҳо.
• Оят моро огоҳ мекунад, ки аз даъвати гуноҳкорон ва кофирон эҳтиёт кунем, зеро онҳо моро аз роҳи рост дур мекунанд.
• Дар ин оят таъкид шудааст, ки итоат танҳо ба Худо ва расули Ӯ лозим аст, на ба махлуқ дар гуноҳ.
• Ин оят дилҳоро ба сӯи устуворӣ, эътимод ба ҳукми Худо ва дурӣ аз тобеияти аҳли ботил ҷалб мекунад, ки ин ҳама аз зебоиҳои таълимоти Қуръон аст.