Abəsə surəsi — Ayə 29

1) Bəzi sözlərin izahı:

• زَيْتُونًا (zeytun): Meyvəsindən yağ çıxarılan mübarək ağac və onun meyvəsi.
• نَخْلًا (nəxl): Xurma ağaclarının çoxluğu, yəni xurma palıdları.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, Allahın insana olan sonsuz lütfünü və qüdrətini göstərən gözəl nemətlərdən bəhs edir. Uca Allah yer üzündə insan üçün ruzi olaraq zeytun ağaclarını və xurma palıdlarını yetişdirir. Zeytun, içindən təmiz və faydalı yağ çıxarılan, həm qida, həm də şəfa mənbəyi olan bir nemətdir. Xurma isə qidalandırıcı, şirin və bərəkətli bir meyvədir ki, onunla insan qarnını doydurar, qəlbini sevindirər.

Bu ayələr insanı düşünməyə dəvət edir: görəsən, bu ağacları kim yaradıb? Kim onların toxumunu torpağa əkib, su ilə bəsləyib və meyvə verməsinə səbəb olub? Əlbəttə ki, hər şeyi yaradan və ruzi verən yalnız Allahdır. O, Öz qüdrəti ilə yerdən müxtəlif bitkilər, meyvələr və nemətlər çıxarır ki, insan onlardan faydalansın və Rəbbinə şükür etsin.

Bu nemətlər təkcə bədən qidası deyil, həm də qəlb qidasıdır. Çünki onları düşünən insan, Allahın varlığını, birliyini və sonsuz mərhəmətini dərk edir. Zeytun və xurma kimi faydalı bitkilər, Allahın insana olan sevgisinin və qayğısının bir nişanəsidir. Onları görüb şükür edən insan, əslində imanını gücləndirir və Allahın razılığını qazanmağa doğru addım atır.

Ey insan! Sənə verilən bu qədər nemətə bir bax! Zeytunun yağı sənə işıq verir, xurmanın şirinliyi sənə qüvvət verir. Bunlar hamısı Allahın sənə olan sevgisindən və sənə olan qayğısından irəli gəlir. Elə isə gəl, bu nemətləri verən Rəbbini tanı, Ona şükür et və Onun yolunda ol! Çünki şükür, nemətlərin artmasına və qəlbin rahatlığına səbəb olar.