Alaq surasi — Oyat 18

Kalimalarning ma'nolari:

• Az-Zaboniya: Do'zax farishtalari. Bu so'z "zabn" (itarish, surish) o'zagidan olingan bo'lib, ular gunohkorlarni do'zaxga qattiq itarib-surib olib boradigan, azob berishga vakil qilingan qattiqqo'l farishtalardir.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda Abu Jahl kabi musulmonlarga ozor beruvchi, ularni ibodatdan qaytaruvchi kimsalarga qarshi o'zining qat'iy va'dasini bildirmoqda. Oyatning ma'nosi shunday: "Agar bu mutakabbir va zolim kishi o'z yomon niyatlaridan, Allohning bandasiga ozor berishdan qaytmasa, Biz uning ustiga azob farishtalarini chaqiramiz. Bu farishtalar shu qadar kuchli va qattiqqo'ldirki, ular gunohkorlarni do'zaxga kuch bilan itarib-surib tashlaydilar. Ular Allohning buyrug'iga bo'ysunmaydigan emas, balki ularga buyurilgan har bir ishni so'zsiz bajaradilar."

Bu bilan Alloh taolo Abu Jahlning o'z yaqinlari va tarafdorlarini yordamga chaqirishi bilan tahdid qilishiga javob bermoqda. Ya'ni, Abu Jahl o'ziga yordam beradigan kishilarni chaqirsin, lekin Biz uning ustiga do'zax farishtalarini chaqiramiz. Uning yig'ganlari qanchalik ko'p bo'lmasin, ular Allohning azob farishtalariga hech qanday teng kela olmaydilar. Chunki bu farishtalar shu qadar qudratliki, ularning bittasi butun bir jamoa bilan osonlikcha jang qila oladi.

Oyatdan olinadigan saboqlar:

• Alloh taolo o'z bandalarini, ayniqsa, pokiza va solih bandalarini doimo himoya qiladi va ularni zolimlarning yomonliklaridan saqlaydi.
• Zolim va mutakabbir kishilar qanchalik kuchli va ko'p tarafdorlarga ega bo'lmasin, ularning barchasi Allohning qudrati oldida ojizdir.
• Mo'min kishi hech qachon dushmanlarining soni va kuchidan qo'rqmasligi kerak, chunki Alloh taolo uning yordamchisidir.
• Allohning azobi juda qattiqdir va u zolimlarni kechiktirmasdan, o'z vaqtida jazolaydi. Bu esa mo'minlarga sabr qilish va Allohga tavakkal qilishni o'rgatadi.
• Har bir inson o'z qilmishlariga qarab jazolanadi; kibr va tavoze, zulm va adolat — barchasi Allohning huzurida hisobga olinadi.