Qariə surəsi — Ayə 9

Sözlərin izahı:

• فَأُمُّهُ (fə-ummuhu): Burada "anası" deyil, məcazi mənada "sığınacağı yer, məskəni, qayıdacağı yer" deməkdir. Ərəb dilində bir şeyin ətrafında toplaşdığı, ona sığındığı mərkəzə "ana" deyilir.
• هَاوِيَة (həviyə): Cəhənnəmin adlarından biridir. "Düşən, yıxılan yer" mənasını daşıyır; oraya düşən şəxs dərinliyinə görə dibini tapa bilməz.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə Qariə surəsinin əvvəlində bəhs edilən böyük hadisənin — Qiyamət gününün — davamıdır. Həmin gün insanların əməlləri tərəzidə çəkiləcək. Kimin yaxşı əməlləri ağır gələrsə, o, razı qalacağı gözəl bir həyatda olacaq. Kimin də yaxşı əməlləri yüngül gələr, pis əməlləri ağır basarsa, onun sığınacağı, qayıdacağı yer Həviyə — yəni Cəhənnəm olacaqdır.

Burada diqqət yetirilməli olan incə məna budur: insan dünyada ikən özünə bir "ana qucağı", bir sığınacaq axtarır — mal, dövlət, mövqe, güc. Lakin Qiyamət günü ortaya çıxacaq ki, əsl sığınacaq yalnız yaxşı əməllərdir. Yaxşı əməli olmayan kəsin "anası" — yəni sığındığı yer — Cəhənnəm olacaqdır. Bu, həm bir xəbərdarlıq, həm də bir çağırışdır: elə bu gün, hələ fürsət varkən, özümüzə əbədi sığınacaq qazanaq.

Cəhənnəmə "Həviyə" deyilməsinin hikməti onun dərinliyidir. Oraya atılan kəs daim aşağı düşər, lakin heç vaxt dibinə çatmaz. Bu ad insana xatırladır ki, Allahın əmrlərindən üz çevirməyin nəticəsi sonsuz bir düşüş, sonu olmayan bir itkidir.

Ey insan! Rəbbin səni bu ayə ilə oyadır. Sənə iki yol göstərilir: bir yol ağır əməllərlə razılığa, digər yol yüngül əməllərlə Həviyəyə aparır. Seçim sənindir. Gəl, bu gün tövbə edək, yaxşı işlər görək və Qiyamət günü sığınacağımız Cəhənnəm deyil, Allahın rəhməti olsun.