Hud surəsi — Ayə 9

Ayənin mənası:

"Əgər insana Özümüzdən bir mərhəmət (nemət) daddırsaq, sonra onu ondan geri alsaq, o, mütləq ümidsizliyə qapılan və nankor olar."

Kəlmələrin izahı:

• "Əzəqna" – daddırmaq, bir şeyi hiss etdirmək, müəyyən bir neməti ona çatdırmaq.
• "Rəhmət" – burada sağlamlıq, rifah, əmin-amanlıq və digər nemətlər mənasındadır.
• "Nəzə'nahа" – onu geri almaq, əldən çıxarmaq, məhrum etmək.
• "Yəus" – şiddətli ümidsizlik, Allahın rəhmətindən tamamilə kəsilmiş olmaq.
• "Kəfur" – çox nankor, Allahın nemətlərini inkar edən, onları unudan.

Təfsir:

Allah-Təala bu ayədə insanın zəif və tələsik xislətini bizə bəyan edir. O, bəzən insana Öz lütfü ilə sağlamlıq, var-dövlət, əmin-amanlıq kimi nemətlər bəxş edir. Lakin bu nemətlər bir imtahan vasitəsidir. Əgər Allah həmin neməti sonradan geri alarsa – məsələn, xəstəlik, yoxsulluq və ya çətinlik verərsə – insan dərhal ümidsizliyə qapılır, Allahın rəhmətindən tamamilə kəsilir və sanki bir daha heç vaxt yaxşılıq görməyəcəyini zənn edir. O, keçmişdə aldığı nemətləri də unudur, onları inkar edir və nankorluq edir.

Bu, insanın öz acizliyini və Allaha olan ehtiyacını unutmasının nəticəsidir. İnsan nemət içində olanda çox vaxt qürurlanır, amma nemət əlindən alınanda da səbir və təvəkkül göstərmək əvəzinə ümidsizliyə qapılır. Halbuki mömin insan hər iki halda Allaha güvənməli, nemətə şükür etməli, bəladan sonra da rəhmətdən ümidini kəsməməlidir.

Dərs və nəsihət:

Ey insan! Bil ki, bu dünya imtahan yeridir. Nemət də, bəla da Allahdan gəlir və hər ikisi sənin üçün bir sınaqdır. Nemətə şükür et, bəla anında isə ümidsizliyə qapılma. Çünki Allahın rəhməti genişdir, O, bəndəsinin duasını eşidir və çətinlikdən sonra asanlıq verir. Unutma ki, ümidsizlik və nankorluq insanı Allaha yaxınlaşdırmaz, əksinə uzaqlaşdırar. Səbir və şükürlə, hər halda Allaha bağlanan qəlb isə heç vaxt boş qalmaz. Allah Öz kitabında buyurur: "Şübhəsiz ki, çətinliklə birlikdə asanlıq vardır" (İnşirah, 6). Odur ki, rəhmətə ümid bəslə, nemətlərin qədrini bil və hər an Allahın lütfünü yad et.