Ra'd surasi — Oyat 23

Kalimalarning ma'nolari:

• جَنَّاتُ عَدْنٍ — "Adn" — doimiy turiladigan, qaror topiladigan bog'lar, jannatning eng oliy darajasi.
• صَلَحَ — yaxshi amal qilgan, to'g'ri yo'lda bo'lgan, solih bo'lgan.
• آبَائِهِمْ — ularning otalari (va onalari).
• أَزْوَاجِهِمْ — ularning juftlari (xotinlari yoki erlari).
• ذُرِّيَّاتِهِمْ — ularning avlodlari, farzandlari va nabiralari.
• يَدْخُلُونَ عَلَيْهِم مِّن كُلِّ بَابٍ — farishtalar ularning huzurlariga har bir eshikdan kirib keladilar.

Tafsir:

Bu ulug' ne'mat — oxiratdagi go'zal oqibat — "Adn" jannatlari bo'lib, u yerda mo'minlar abadiy qoladilar va undan hech qachon chiqarilmaydilar. Ular bu jannatlarga kirganlarida, Alloh taolo ularga yana bir buyuk in'om beradi: ularning otalari, onalari, xotinlari va farzandlaridan solih bo'lganlari ham ular bilan birga jannatga kiritiladi. Bu esa ularning quvonchini to'liq qiladi, chunki inson sevganlarining yonida bo'lishidan zavqlanadi. Agar ularning yaqinlaridan birortasi solih bo'lmasa, u jannatga kirmaydi, lekin solih bo'lganlari ularga qo'shiladi.

So'ngra, farishtalar ularning huzurlariga jannatning har bir eshigidan kirib keladilar. Ular bu mo'minlarga salom berib, ularni jannatga kirganliklari bilan tabriklaydilar va ularga Allohning rahmati va marhamatini yetkazadilar. Bu holat ularning shodligini yanada oshiradi va ularga hech qanday qayg'u va xavf yo'qligini bildiradi.

Foydalar:

1. Oilaviy birlik jannatda ham saqlanadi — Bu oyat musulmonlarga katta umid bag'ishlaydi: agar inson o'zi solih bo'lsa, Alloh taolo uning yaqinlaridan solih bo'lganlarini ham unga hamrox qiladi. Bu esa oilaviy rishtalarning naqadar qadrli ekanini va ularning oxiratda ham davom etishini ko'rsatadi.
2. Solih amal — najot yo'li — Jannatga kirishning asosiy sharti solih amal qilishdir. Kimki bu dunyoda yaxshi ishlar qilsa, u ham o'zi, ham yaqinlari uchun baxt-saodatga erishadi.
3. Farishtalarning mo'minlarga bo'lgan hurmati — Farishtalarning jannatda mo'minlarning huzuriga kirib, ularni tabriklashi mo'minlarning Alloh huzuridagi yuksak martabasini ko'rsatadi. Bu esa insonni ibodatga va to'g'ri yo'lda mustahkam bo'lishga undaydi.
4. Jannat — doimiy va abadiy makon — "Adn" so'zi doimiylikni anglatadi. Bu dunyodagi har qanday ne'mat o'tkinchi, ammo jannat ne'matlari abadiydir. Bu haqiqat insonni dunyo mashaqqatlariga sabr qilishga va oxiratga tayyorgarlik ko'rishga chorlaydi.
5. Allohning rahmati kengdir — Alloh taolo bandalariga nafaqat o'zlari uchun, balki yaqinlari uchun ham jannatni nasib qiladi. Bu Uning cheksiz rahmati va marhamatining dalilidir.