سوره کهف — آیه 82

## تفسیر آیه ۸۲ سوره کهف

### معانی کلمات:

• کَنز: گنج، مال مدفون و پنهان
• أَشُدّ: سن بلوغ و رشد کامل، زمان رسیدن به قوّت جسمی و عقلی
• تَأْوِیل: تفسیر و بیان حقیقت و باطن امر
• تَسْطِعْ: توانستن، قدرت داشتن (از ماده «سَطْع» به معنای طاقت و توانایی)

### تفسیر آیه:

اما آن دیواری که من آن را تعمیر کردم و تو از این کار شگفتزده شدی، متعلق به دو پسری یتیم در آن شهر بود که پدرشان از دنیا رفته بود و زیر آن دیوار، گنج و مالی مدفون برای آن دو وجود داشت. پدرشان مردی صالح و نیکوکار بود و به سبب همین شایستگی و صلاح، خداوند خواست تا از آن دو فرزند محافظت کند.

اراده پروردگار تو بر این تعلق گرفته بود که این دو کودک به سن رشد و بلوغ برسند و توانایی جسمی و عقلی کامل پیدا کنند و سپس گنج خود را از زیر آن دیوار بیرون بیاورند. این تدبیر، رحمتی از جانب پروردگار تو نسبت به آن دو یتیم بود؛ زیرا اگر دیوار فرومیریخت، گنج آشکار میشد و ممکن بود به دست نااهلان بیفتد و از دستشان برود.

ای موسی! من هیچیک از این کارها را از پیش خود و به اختیار خویش انجام ندادم؛ بلکه همه اینها به فرمان و الهام خداوند بود. این است تفسیر و بیان حقیقت کارهایی که نتوانستی بر آنها صبر کنی و در برابر آنها اعتراض نمودی.

### فواید و درسهای آیه:

1. اثر صلاح و نیکی پدر در حفظ فرزندان: این آیه نشان میدهد که صلاح و تقوای پدر، نهتنها برای خود او برکت دارد، بلکه شامل حال فرزندانش نیز میشود و خداوند به برکت اعمال نیک پدر، از فرزندان او محافظت میکند.
2. رحمت پنهان خداوند در حوادث: بسیاری از اتفاقات که در ظاهر عجیب یا ناخوشایند به نظر میرسند، در حقیقت رحمت و لطفی پنهان از جانب خداوند هستند که ما از آنها بیخبریم.
3. علم و تدبیر الهی فراتر از درک بشر: انسانها درک محدودی دارند و نمیتوانند همه حکمتها و مصلحتهای الهی را درک کنند؛ بنابراین باید به خداوند اعتماد کنند و در برابر تقدیر او صبر پیشه سازند.
4. اهمیت حفظ مال یتیم: اسلام به شدت بر حفظ و حراست از اموال یتیمان تأکید دارد و این آیه نمونهای از اهتمام خداوند به حفظ دارایی کودکان یتیم را نشان میدهد.
5. اخلاص در عمل: خضر علیهالسلام تأکید میکند که هیچ کاری را از پیش خود انجام نداده است؛ این درس بزرگی است که مؤمن باید در همه امور، تسلیم امر خدا باشد و از خودخواهی و هوای نفس پیروی نکند.