سوره کهف — آیه 83

معانی کلمات:

• ذوالقرنین: پادشاهی صالح و دادگر که خداوند به او علم، حکمت و قدرت عظیمی عطا کرده بود. به دلیل دو گیسوی بلند یا دو سرِ جهان را پیمودن، به این نام مشهور شد.
• سَأَتْلُو: به زودی برای شما بازگو میکنم و تلاوت خواهم کرد.
• ذِکرًا: یادآوری، پندی که مایه عبرت و اندرز باشد.

تفسیر آیه:

ای پیامبر، مشرکان قوم تو و همچنین یهودیان، برای آزمایش و سنجش صدق دعوت تو، از تو درباره سرگذشت «ذوالقرنین» میپرسند. آنان میخواهند بدانند این شخصیت بزرگ که در تاریخ و کتب پیشین از او یاد شده، که بود و چه کرد. خداوند به تو فرمان میدهد که در پاسخ آنان بگویی: بهزودی بخشی از داستان او را برای شما بازگو خواهم کرد؛ داستانی که در آن پند و عبرتی برای شما نهفته است و شما را به تفکر وادار میکند.

ذوالقرنین، پادشاهی صالح و دادگر بود که خداوند به او قدرت و امکانات گستردهای در زمین بخشیده بود و او توانست به شرق و غرب عالم سفر کند و عدالت را در سرزمینهای مختلف برقرار سازد. این پاسخ، نه از روی حدس و گمان، بلکه وحی الهی است که پیامبر آن را برای مردم بیان میکند تا نشانهای بر صدق نبوت او باشد.

فواید و پیامهای آیه:

• داستانهای قرآن، صرفاً نقل تاریخ نیستند، بلکه مملو از درسها و عبرتهایی هستند که انسان را به تفکر و اصلاح رفتار دعوت میکنند.
• پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) در برابر پرسشهای مردم، با آرامش و اطمینان پاسخ میگوید و به وحی الهی تکیه دارد، نه به دانش بشری.
• خداوند به بندگان صالح خود قدرت و حکمت عطا میکند تا بتوانند در زمین به عدالت و آبادانی بپردازند؛ بنابراین هر مسلمانی باید در پی کسب علم و قدرت برای خدمت به بشریت باشد.
• سیره و سرگذشت انسانهای صالح، بهترین الگو برای زندگی فردی و اجتماعی است و باید آنها را به نسلهای آینده معرفی کرد.