سوره بقره — آیه 274

معانی کلمات:

• یُنفِقُونَ: هزینه میکنند، انفاق مینمایند.
• سِرًّا: پنهانی، در نهان.
• عَلَانِیَةً: آشکارا، در برابر دیدگان.
• أَجْرُهُمْ: پاداش و ثواب آنان.
• خَوْف: ترس و هراس از آینده.
• حَزَن: اندوه و غم بر گذشته.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، مؤمنان راستین را میستاید؛ کسانی که اموال خود را در راه رضای او انفاق میکنند، بدون هیچ قید و شرطی؛ نه شب آنان را از این کار بازمیدارد و نه روز، نه پنهانی آن را انجام میدهند و نه آشکارا. آنان نه در خلوت از انفاق دریغ میورزند تا ریا و خودنمایی در کارشان نباشد، و نه در ملأ عام بخل میورزند تا سنتِ کمک به نیازمندان را زنده نگه دارند. چنین کسانی که انفاقشان خالصانه و برای خداوند است، پاداش کامل خود را نزد پروردگارشان خواهند یافت؛ پاداشی که هیچ کس جز خداوند از عظمت آن آگاه نیست. آنان نه ترسی از آینده دارند، زیرا به فضل و کرم پروردگارشان اطمینان دارند و میدانند که در قیامت با کرامت وارد خواهند شد، و نه اندوهی بر گذشته، زیرا آنچه را در دنیا انفاق کردهاند، نه از دست رفته بلکه ذخیرهای ارزشمند نزد خداوند است و هیچ حسرتی بر آنچه از دنیا فوت شده، ندارند.

فواید و پیامهای آیه:

• انفاق باید همیشگی باشد (شب و روز) و در هر حالتی انجام شود، نه فقط در مواقع خاص.
• انفاق میتواند هم پنهانی باشد تا خلوص نیت حفظ شود و هم آشکارا تا دیگران ترغیب شوند و نیازمندان راهنمایی گردند.
• پاداش انفاقکننده نزد خداوند محفوظ است و هیچ عملی بدون اجر نمیماند.
• مؤمن واقعی نه از آینده هراس دارد و نه بر گذشته اندوهگین است، زیرا به خداوند توکل کرده و رضایت او را بر همه چیز مقدم داشته است.
• این آیه تشویقی است برای همه مسلمانان که در هر شرایطی، از مال خود در راه خدا انفاق کنند و بدانند که این انفاق، نه کاستن از مال، بلکه افزایش برکت و آرامش دل است.